Advertentie
    Anne Oerlemans Hebban Recensent

Anthony Doerr (1973) schreef verschillende romans en korte verhalenbundels maar brak internationaal door met Als je het licht niet kunt zien, waar hij tien jaar aan werkte. De filmrechten werden verkocht aan Fox Searchlight Pictures. In 2015 verscheen de Nederlandse vertaling door Eefje Bosch bij The House of Books.

De blinde Marie-Laure woont met haar vader in Parijs wanneer de Tweede Wereldoorlog uitbreekt. Haar vader is slotenmaker en samen vluchten ze naar het Bretonse Saint-Malo, de vader van Marie-Laure bewaakt een van de grootste schatten van het museum op zijn vlucht. De Duitse Werner Pfennig groeit op in een weeshuis, belandt bij de Hitlerjugend en wordt vervolgens naar het front gestuurd. Via Rusland en vele omwegen komt hij uiteindelijk in het Franse Saint-Malo terecht, waar de twee verhaallijnen samenkomen.

De perspectiefwisselingen maken Als je het licht niet kunt zien een rijk boek, het is interessant om in één verhaal zowel het perspectief van de Duitse jongen als het Franse meisje te zien. Hierdoor komen in het boek van Doerr veel facetten van de oorlog aan bod. Daarnaast is het perspectief van de blinde Marie-Laure natuurlijk een bijzonder perspectief. Het is knap hoe Doerr de wereld van het blinde meisje beschrijft en bijzonder om te lezen hoe zij de oorlog ervaart.

“Haar vader is aan het rommelen met zijn rugzak, met de deurklink, met zijn lucifers. Algauw is daar de vertrouwde geur van zijn sigaretten: Gauloises bleues. Ze hoort het hout piepen en kraken als de twee helften van het raam open worden getrokken. Het welkome gefluit van de wint stroomt naar binnen, of misschien zijn het wel de zee en de wind samen en kunnen haar oren de twee niet uit elkaar houden. Het brengt de geur van zout en hooi, vismarkten en verre moerassen met zich mee en helemaal niets wat in haar beleving ruikt naar oorlog.”

Door de vergelijkingen die Marie-Laure maakt ontstaat tekenende beeldspraak die prachtige zinnen in het verhaal oplevert. De wisselingen in tijd en de korte hoofdstukken waartussen het perspectief steeds verspringt houden de aandacht van de lezer vast, Doerr werkt met flash-forwards zonder het hele verhaal op voorhand al te verklappen en door langzaam de weggelaten stukken in te vullen in de hoofdstukken die zich in het verleden afspelen weet de auteur de spanning vast te houden.

Doerr maakt zijn verhaal helemaal ‘af’ door de lezer te laten weten wat er tijdens, maar ook na de oorlog gebeurt of is gebeurd met alle geïntroduceerde personages én met de schat die de vader van Marie-Laure met zijn leven bewaakte tijdens de oorlog. Toch voelt dit detail als precies dat, een detail, terwijl het zo veel interessanter was geweest als Doerr zijn verhaal meer om dit gegeven had laten draaien. Er zit te veel in het boek en niet alle onderdelen uit het verhaal zijn even uitgebreid uitgewerkt waardoor, ondanks de duidelijke afsluiting, de lezer toch met een onbevredigd gevoel achterblijft.

Als je het licht niet kunt zien is zeker interessant voor iedereen die houdt van literatuur over de Tweede Wereldoorlog of voor mensen die wat willen weten over de verschillende ‘kanten’ die deze oorlog kende. Maar de roman is zowel op literair of stilistisch vlak, of op het vlak van plotvoering zeker niet de meest indrukwekkende in zijn genre.

Reacties op: Verschillende facetten van de oorlog

1218
Als je het licht niet kunt zien - Anthony Doerr
Jouw boekenplank Jouw waardering
Jouw recensie   Schrijf een recensie
? Bestel dit boek bij Libris.nl Bestel het boek vanaf € 21,99 Bestel het e-book € 9,99
E-book prijsvergelijker