Lezersrecensie
Hart en hemel: tragiek en respect, loyaliteit, lef en liefde.
Ik was een van de winnaars van het ebook van Nel Goudriaan dat ze verlootte onder mensen die haar roman op hun 'wil ik lezen'-lijstje hadden staan. En ik heb het in een ruk uitgelezen! Wat een mooi en liefdevol boek heeft Nel geschreven. Alle personages, zowel de insiders als de outsiders van de kerkgemeenschap, voert ze op met respect en vooral met enorm veel inlevingsvermogen. Zelfs voor de 'foute' dominee kreeg ik compassie door hoe de schrijfster dat beschreef. Dat is knap. Technisch gezien wordt dat inlevingsvermogen versterkt doordat de schrijfster ons vanuit verschillende perspectieven het verhaal vertelt. Dat brengt ook de nodige spanning in het verhaal.
Zo krijgen we ook een inkijkje in de gedachtenwereld van ouderling Gerben. Misschien vind ik deze tragische bijfiguur wel de mooiste ontwikkeling doormaken. Gaandeweg maakt hij zich los van de meningen van zijn mede-kerkgenoten en zijn vrouw en komt hij op voor Eva en ook voor GertJan en Peter. Dat vind ik heel subtiel beschreven. Ik mis alleen de uitwerking van het 'verhaallijntje' waarin de schrijfster suggereert dat hij mogelijk gevoelens koestert voor Eva. Maar misschien is het ook realistischer om dat aan de lezer over te laten want Gerben zal gezien zijn loyaliteit aan kerk en echtgenote waarschijnlijk niet snel zo'n stap nemen. Dat maakt ms juist dat ik hem zo'n tragisch en mooi personage vond. Wat ik verder een heel sterk punt vond is hoe de Barbies van GertJan als thema een rol spelen in de ontwikkeling van het verhaal. Dat wordt door de gehele roman heen gedoseerd uitgewerkt. Zo zijn ze aanvankelijk het symbool van 'troost' voor Gertjan en een symbool voor 'vertrouwen en intimiteit' met anderen (Eva die als enige weet van zijn Barbies en daarna ook Peter) maar ze zijn ook het symbool van 'vertwijfeling' (bij de moeder die hem eerst wel een Barbie geeft en die dan weer in de prullenbak gooit) en van 'acceptatie' (Peter die een Barbie voor hem koopt) tot een symbool van 'catharsis en transformatie' (GertJan die de barbies wegdoet en alleen Barbie Ken behoudt). Mooi gedaan.
Wel vroeg ik me tijdens het lezen af in welke tijd de roman speelt? Ik las geen directe aanknopingspunten maar wellicht heeft de schrijfster dat met opzet gedaan? Soms vroeg ik me daardoor wel af of het reformatorisch milieu anno 2024 echt nog steeds zo streng en extreem is? Maar dit is in wezen juist wat de schrijfster ons in haar roman zo knap laat invoelen-ondanks dat het voor een buitenstaander vaak niet voor te stellen is- : hoe je zo 'gevangen' kunt zitten in de mores van een streng gereformeerd milieu en hoe moeilijk het is om je ondanks je loyaliteit daar toch van los te 'zingen' . Al met al een mooi debuut!