Lezersrecensie
'Bewijs' voor het leggen van Jezus in een broodbak is niet zo overtuigend
Vlotgeschreven roman met een sympathiek doel om een diepere betekenis van het teken van de engel aan de herders (dit zal voor u het teken zijn...) op te sporen.
Volgens de jarenlange studie van de auteur zou Jezus tijdens het loofhuttenfeest in een loofhut geboren zijn, in doeken gewikkeld en als het levende Brood in een broodbak in de loofhut zijn neergelegd. Die broodbak zou op een kribbe lijken.
Het is begrijpelijk om precies de omstandigheden rondom de geboorte van Jezus te willen weten. Er is ook een wens om de geboorte van Jezus te laten samenvallen met een van de grote feesten van Israel. Duidelijk uit de Bijbel is dat Jezus het Pascha en Pinksterfeest heeft vervuld. Met het loofhuttenfeest is dat minder duidelijk. Maar mijn vraag blijft of het loofhuttenfeest juist met Kerst te verbinden is. Ik zou dat ook niet zo logisch vinden. Vaak wordt gezegd dat de voorjaarsfeesten van Israel met Jezus' eerste komst te maken hebben en de najaarsfeest met Zijn tweede komst. Een verband tussen het loofhuttenfeest (najaarsfeest) en Kerst (Jezus' eerste komst) lijkt mij dan niet zo voor de hand te liggen.
In 'Het teken' wordt als belangrijkste bewijs voor de stelling dat Jezus op loofhuttenfeest geboren zou zijn gesproken over een onjuiste vertaling van het Griekse woord 'phatne' wat een broodbak zou zijn geweest in plaats van een kribbe. Maar dit lijkt een wankele stelling te zijn en een gezocht verband. De volgende link laat zien dat het waarschijnlijk afgeleid is van een onjuiste associatie vanuit Strong coderingen: een systeem om achter betekenissen te komen als je de grondtaal niet beheerst (https://logos.nl/kribbe-broodbak-of-voerbak/)
Als 'phatne' inderdaad vertaald moet worden met broodbak, dan zou je dit ook verwachten in bijv. Engelstalige literatuur. Op internet kon ik dat op Engelstalige sites niet vinden. Wel dat men ook daar de wens heeft om Jezus' geboorte samen te laten vallen met het loofhuttenfeest. En ook zij dragen een soort 'vertaalfout' aan als 'bewijs'. Men veronderstelt dan dat 'phatne' (voerbak/kribbe) het Griekse woord is wat Lukas kon vinden om 'loofhut' het dichtst te benaderen (https://edenstree.weebly.com/the-garden/jesus-and-the-feast-of-tabernacles). Ook dit komt niet echt geloofwaardig over.
Een ander bewijs voor de geboorte van Jezus op loofhuttenfeest is de berekening van het moment waarop de engel aan Zacharias verscheen in de tempel, doordat we weten dat Zacharias van de priesterafdeling van Abia was. Dat is wat mij betreft een wat sterker argument. Alleen is dan wel de vraag of het in die tijd toen nog precies zo verliep als David had ingesteld. Veel dingen in de priesterdienst verliepen niet meer volgens de bijbelse inzettingen. Zo was er bijv. ieder jaar een andere hogepriester, vaak aangesteld door de politiek.
Wat ik me ook afvraag is hoe belangrijk dergelijke detail reconstructies en invullingen zijn als de Bijbel zelf er niets of heel weinig over zegt. De herberg kan inderdaad een herberg geweest zijn met één grote (toen volle ruimte) waar mensen sliepen en niet zo geschikt voor een bevalling. Die zou dan in de multifunctionele ruimte onder de herberg waar ook dieren konden verblijven hebben plaatsgevonden. Het kan ook zo'n ruimte geweest zijn bij een gewoon woonhuis (bijv. van familie). Ook een grot die als dieren/schapenverblijf dienst deed of de ruimte onder de schaapskuddetoren (migdal eder) in Bethlehem (zie Micha 8: 4 (https://isreality.nl/blogs/een-niet-zo-doorsnee-kerstverhaal/). Heel precies kunnen wij het niet reconstrueren. Wat in ieder geval wel waar is:
"Dit is een betrouwbaar woord en alle aanneming waard dat Christus Jezus in de wereld gekomen is om zondaars zalig te maken" (1 Timotheus 1: 15).