Magisch realisme

Toen ik dit boek de eerste keer las ( ja, ik heb het 2x gelezen) had ik bij de eerste paar hoofdstukken een beetje een jeugdboeken gevoel. De toon, de manier van vertellen, een soort kinderlijke onschuld. Zelfs de klootzoutjes, o wat een geweldig woord! zijn dan nog alleen maar studentikoos en stom. Het had zo een Hoe overleef ik kunnen zijn. En dan het herkenbare van James, iconisch als hij is, gecombineerd met zijn mijmeringen, waardoor je toch steeds denkt: is hij nou echt, of niet. Grappig, sprookjesachtig, speels.

En toch, ook al blijft de verteltrant luchtig, de intensiteit neemt langzaam toe. Van alle personen en van de situatie. Terwijl je de personen steeds meer leert kennen, huppelend per hoofdstuk van de een naar de ander, ontwikkelen ze zelf ook gewoon door. Wie ze waren en wie ze zijn aan het worden, als lezer volg je beide stromen en pas aan het eind heb je het gevoel dat je op dezelfde plek bent aangekomen als zij.
En dat ingebed in wat er gebeurt in eigenlijk maar een dikke 24 uur. We meanderen een beetje door dat tijdsbestek, naar climaxen die voor elk anders zijn, zelfs voor James.

Nu zul je misschien denken, mja dat geldt toch voor veel verhalen, en dat is op zich wel zo. Er is immers weinig nieuws onder de zon. Maar wat dit boek net dat extra's geeft, is dat het van begin tot eind doorspekt is van wat ik niet anders kan noemen dan magisch realisme. Dingen die gebeuren, kunnen die wel? En waarom niet? Ik denk dat dat ook bijdraagt aan de jeugdige sfeer, in een kinderbeleving kan het wel.

Toch is het boek geenszins kinderachtig hoor! Vandaar dus dat magisch realisme. Het tovert een glimlach, ondanks soms de ernst van wat er gebeurt; ik denk dat het je vraagt om als volwassene in het kinderlijke te geloven. En wat een oplossingen zijn er dan mogelijk! En als we dan toch bezig zijn, wat een heerlijke Net goed! voldoening geeft de wraak zeg! Maar daar zeg ik verder niets over. Ga het maar avonturen.

Daarnaast laat Jan het, zoals de flaptekst luidt, zich afspelen in een verleden dat ook onze toekomst had kunnen zijn. Waardoor je de dingen tegelijk wel en niet herkent. Dat werkt wat vervreemdend. 1989 is ons verleden, maar de wereld denkt en doet andere dingen dan wij ons herinneren. Waar exact is men afgeslagen naar dit parallelle universum?

Kortom, misschien wel een doorsnee boek over een paar mensen wiens leven we tijdens wat ingrijpende gebeurtenissen mogen meemaken, maar dan met ingrediënten die het anders dan anders maken, als bestrooid met glittertjes. Een aangenaam boek en heerlijk weg te lezen.