Lezersrecensie

Schrijver van Missa Caput slachtoffer van Cancel Culture?


Barinesi Barinesi
14 mrt 2023

“Missa Caput. Een Mens de Maat genomen” is een caleidoscopisch opgebouwde roman of een mozaïekroman die zich afspeelt in de wereld van de media. Delen van het verhaal hebben bovendien zowaar het karakter van een pamflet. De auteur gaat de polemiek over hete hangijzers, o.a. de ongodsdienstigheid en ontkerkelijking, de ‘#MeToo’-beweging, de ‘cancel-culture’ en het zgn. ‘woke’-zijn, in de maatschappij niet uit de weg. Integendeel.

Wat schrijfstijl en sfeerschepping betreft, doet het verhaal vaak aan speurdersromans à la Dan Brown denken, al is de schrijver zeker geen fan en laat hij zich in zijn boek zelfs enigszins laatdunkend uit over de misleidende inhoud van Browns boeken.
Schampaert schrijft vlot en beschikt over een brede taalvirtuositeit. De zinnen die hij bouwt zijn vrij lang, maar blijven grammaticaal correct. Zijn woordenschat is zeer uitgebreid en de tekst bevat een schat aan spreekwoorden en gezegden. Soms leest zijn tekst als een page-turner, maar dan stokt het verhaal ineens zodat de lezer tot bezinning gebracht wordt. Dat blijkt bewust door de auteur gewild te zijn, want het wordt driehonderd pagina's lang volgehouden.
Schampaert is een scherp polemicus en zijn verhaal wordt doorspekt met humor. Die is meestal mild is voor mensen, zoals in het "Interludium"-verhaal "De maatnemer zijn maatje gevuld”, maar soms ook vernietigend zoals bijvoorbeeld in de twitter-achtige berichten van de "#the naked-newscasterstories".

De betekenis van “Missa Caput” ligt hierin dat in deze speurdersroman gepeild wordt naar de fundamentele oorzaak van de crisis waarin de menselijke samenleving verzeild geraakt is. De schrijver maakt deze doorlichting van de maatschappij aan de hand van allusies op historische gebeurtenissen uit het recente verleden in België, zoals de ‘Operatie Kelk’, de jaarlijks weerkerende zinloze commotie rond de figuren van Sinterklaas en Zwarte Piet, de diefstal en de heling door een befaamd musicus van oude muziekhandschriften in Italië die ongestraft bleef, etc. Vooral de journalisten, de sociale en de massamedia moeten het ontgelden. Hen wordt vooringenomenheid, gebrek aan verantwoordelijkheid, sensatiezucht en oppervlakkigheid verweten. Schampaert houdt de media een spiegel voor en wat daarin te zien is, is allesbehalve fraai.

Bovendien is het verhaal inhoudelijk sterk gelaagd: er zitten overal verwijzingen in naar de culturele rijkdom van Europa: mythen, sagen, sprookjes, schilderijen, beeldhouwwerken, literatuur, muziek, filosofie...: het alternatief voor de oppervlakkigheid van de massamedia. In het "Nawoord" licht de schrijver een tipje van de sluier en kan de lezer via de QR-codes enkele kunstwerken op zijn mobieltje bekijken terwijl hij het boek herleest. Want al gauw wordt de geoefende lezer gewaar dat één enkele lectuur van de tekst niet zal volstaan om de draagwijdte van het verhaal te vatten.

Geen wonder dus dat in de Vlaamse pers een omertà rond dit boek heerst!
Want, doodgezwegen door de media en geboycot vanuit een door één enkele grote keten gemonopoliseerde wereld van boekhandelaars in Vlaanderen, is “Missa Caput” dus een treffend voorbeeld van hoe een auteur die het aandurft tegen de stroom in te roeien, slachtoffer is van de ongenaakbare en geestdodende ‘cancel culture’die door de vierde macht gehuldigd wordt.

V.P.

Reacties

Meer recensies van Barinesi

Boeken van dezelfde auteur