Geslaagde historische roman

In de historische roman Marjanneke, stoer wijf beschrijft Annelies Vond het levensverhaal van haar overgrootmoeder die in maart 1884 vanuit het Brabantse Schaijk afreist naar Dordrecht. Haar man Joost is een jaar eerder al naar die stad getrokken. Door de Industriële Revolutie wordt de situatie op het Nederlandse platteland voor veel gezinnen steeds moeilijker. Veel boerenknechten trekken dan ook naar de steden in de hoop daar een beter bestaan te kunnen opbouwen. Dat geldt ook voor Joost en Marjanneke de Kleijn, die met hun drie kleine kinderen naar de onbekende stad trekken. Het beloofde land blijkt echter in de praktijk een hard leven in te houden. Iedereen moet er hard knokken om het hoofd boven water te houden. De woonomstandigheden zijn er vaak erbarmelijk, werkgelegenheid is nooit gegarandeerd en de hygiënische omstandigheden zijn schrikbarend. Het verhaal wemelt dan ook van de gevallen waarin Joost in regen en wind moet werken om de kachel brandende te houden, van de zieke kinderen in huis en van het werk dat Marjanneke buitenshuis gaat doen om de steeds lege huishoudbeurs wat aan te vullen. Van lieverlee gaat het hen steeds beter, maar na een jaar of veertien blijkt dat de situatie op het platteland aanzienlijk is verbeterd en begint het harde stadsleven tegen te staan. Het echtpaar en kinderen verhuizen dan ook in 1898 weer terug naar het vertrouwde Schaijk.
Een fraai uitgevoerd boek, met een ingelegde folder waarin alle belangrijke Dordtse locaties zijn opgenomen. Het verhaal is, zoals de titel al aangeeft, geheel geschreven vanuit het perspectief van Marjanneke. Dat gebeurt vooral door veel dialogen in het boek in te nemen, wat naar mijn mening soms best iets minder had gekund en in plaats daarvan iets meer levendige beschrijvingen op te nemen van de stad en de historische omstandigheden. Het verhaal had dan aan kracht gewonnen, had de lezers dan nog meer in de ban gebracht van de manier waarop het gezin in Dordrecht moet zien te overleven. Het is een klein minpuntje, maar verder een lezenswaardig verhaal voor liefhebbers van historische verhalen en levensgeschiedenissen.

Annelies Vonk – van der Zanden
MARJANNEKE, STOER WIJF
ISBN 97890.824.339.20 / € 18,50