Het Complex, Peter Frantz

Sinds ruim een jaar met vervroegd pensioen na een leven lang werken in (semi)overheidsinstellingen, op Rijks- en provincieniveau. Door oud-collega's werd ik opmerkzaam gemaakt op het recent verschenen boek 'Het Complex' van Peter Frantz. Na gehoord te hebben waarover het boek ging had ik aanvankelijk de nodige aarzelingen: ik was blij uit die wereld weg te zijn en had eigenlijk geen behoefte om weer met de verschijnselen van het werken binnen dergelijke omgevingen geconfronteerd te worden. Toch liet ik me overhalen en begon.
Om kort te gaan: het boek is verrassend vlot geschreven, het leest als de spreekwoordelijke trein, maar het is bovenal boeiend, al doet het thema dat natuurlijk op voorhand niet vermoeden. De schrijver weet op een leuke, vaak humoristische manier de lotgevallen van de hoofdpersoon neer te schrijven. Hoewel je bij het lezen gevoelens van cynisme die bij jezelf opkomen bijna niet kan onderdrukken heeft de schrijver zich daar niet toe laten verleiden. Het boek is een heldere, voor mensen als ik, vaak herkenbare beschrijving van de situatie binnen een (semi)overheidsinstelling. Ontluisterend ook, waarbij je op diverse momenten, nu het soms zo herkenbaar is, bijna van je stoel valt: ook dit is ons moderne Nederland, ook hier gebeuren dingen zoals Peter Frantz die zo treffend beschrijft.
Intussen is dit boek door de inhoud niet alleen een boek om snel even te lezen en dan voorgoed weg te leggen. Nee, het is ook een soort bijbel voor adviesbureaus, voor managementgoeroes, waarmee ze kunnen aantonen hoe het allemaal niet moet.
Peter Frantz laat zijn hoofdpersoon een jonge, ambitieuze man zijn, die vol geloof in de oprechte bedoelingen en oogmerken van 'die grote overheid' aan zijn dienstverband begint. Frantz laat hem een in mijn ogen wat naieve man zijn, die bijna dagelijks van de ene in de andere verbazing valt over zoveel onverwachte zaken die op zijn pad komen en die niet stroken met zijn eigen idealen en verwachtingen. Hij ervaart ook dat woorden, zowel gesproken als in documenten neergeschreven, niet altijd weergeven wat de ware bedoelingen van de degenen zijn die ze uitspreken c.q. opschrijven. Uiteindelijk loopt de hoofdpersoon vast: de harde werkelijkheid van het werken bij deze organisatie doet teveel geweld aan de ideeen die hij daar zelf bij had en die hij graag had willen realiseren. Hij keert al vrij snel terug naar zijn oude werkgever om daar weer 'gelukkig te worden' tussen mensen die de woorden die ze uitspreken en opschrijven ook echt zo menen en die geen spelletjes spelen.
Een interessant boek, blij dat ik me heb laten overhalen!