Eva Vriend: Het eiland van Anna

Eva Vriend
HET EILAND VAN ANNA
Schokland en de geschiedenis van een thuis
Uitgeverij Atlas Contact, Amsterdam (2024)
272 pagina’s, ISBN 9789045045856, € 24,99

Na de publicaties van ‘Het Nieuwe Land’ (2013), ‘De Helpende Hand’ (2016) en ‘Eens Ging De Zee Hier Tekeer’ (2020) verscheen in 2024 het nieuwe boek van Eva Vriend “Het Eiland van Anna’’. Dit boek beschrijft de overgang van Schokland als een levendig visserseiland in de Zuiderzee tot een eiland op het droge in de Noordoostpolder (Flevoland) aan de hand van de familiegeschiedenis van Johanna (Anna) Diender, geboren in 1910 in de Schokkersbuurt te Brunnepe bij Kampen en overleden in1988 in het Kamper Ziekenhuis.
Schokland, in 1859 nog een visserseiland in de Zuiderzee, werd in in dat jaar op last van de regering om veiligheidsredenen ontruimd, omdat het slechts enkele decimeters boven het zeeniveau lag en bij hoog water regelmatig overstroomde. Met hun weinige bezittingen vestigden de Schokkers zich in de steden rond de Zuiderzee. De katholieke Schokkers van het noordelijk gedeelte van Schokland (Emmeloord) verstigden zich veelal in Vollenhove, Kampen en Volendam, de protestanten van Ens, het zuidelijk gedeelte, trokken naar Urk en Blokzijl.
Op 9 september 1942 verviel de status van eiland voor Schokland, omdat de Noordoostpolder officieel drooggevallen was. In 1995 werd Schokland door UNESCO uitgeroepen tot het eerste werelderfgoed van Nederland. Op 1 november 2008 kreeg Schokland de status van dorp.
Maar oook de Kamper Schokkerersbuurt had geen lang bestaan, de huisjes werden afgebroken en vervangen door duplexwoningen. Enkele huisjes werden gereconstrueerd in het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen. Op Schokland zelf het Museum Schokland een bezoek waard. Op 1 januari 2023 woonder er slechts vijf mensen op Schokland.

Eva Vriend is er in geslaagd de menselijke kant van de zo moeizame geschiedenis van het eiland en zijn bewoners met alle ontberingen op een pakkende manier in het boek te beschrijven. Het is geen droog geschiedenisverhaal geworden, maar leest als een boeiende roman. Vooral voor alle bewoners rondom de oude Zuiderzee een ‘levensverhaal’, voor alle andere lezers een kennismaking met een stuk veelal onbekende historie.

Recensie door: Henk van Peski (avnpeski@gmail.com)