Igno-1109 over De eerste raadsman

In een poging daarmee zijn studie rechten aan de Columbia Law School terug te verdienen, schreef Brad Meltzer zijn eerste boek, Fraternity, welke nooit is uitgegeven. Het eerste boek wat werd uitgebracht was De tiende rechter. Na zijn afstuderen legde Meltzer zich helemaal toe op het schrijven. Van de inmiddels vijf in twaalf talen verschenen thrillers van zijn hand, zijn alleen al meer dan zes miljoen exemplaren verkocht. Van zijn laatste boek, De wetgevers, zijn inmiddels ook de filmrechten verkocht. Een weetje is overigens dat een relatief klein personage in al Meltzer’s boeken terugkeert, nl. Joel Westman, die in De eerste raadsman de buurman van de hoofdpersonage is. Naast deze vijf thrillers was Meltzer ook verantwoordelijk voor uitgave 16 t/m 21 van de stripserie DC Comics' Green arrow en de strip Identity crisis, wat verhaalt over een moordmysterie, waar Superman, Badman, en de rest van de grootste striphelden bij betrokken zijn. Brad Meltzer wordt vaak vergeleken met John Grisham, de bestsellerauteur van o.a. de verfilmde Advocaat van de duivel (The firm), De cliënt, Achter gesloten deuren (The pelican brief) en De jury. Zo wordt hij ‘de herontdekker van de legal thriller’ en ‘de jonge John Grisham’ genoemd.

De eerste raadsman speelt zich af in en rond het Witte Huis in Washington D.C. Na Clinton is nu Hartson president van de Verenigde Staten. De vraag is echter voor hoe lang nog, want nieuwe verkiezingen staan voor de deur en Hartson en zijn tegenstander zijn verwikkeld in een nek-aan-nekrace om de gunst van de Amerikaanse kiezer. Een jonge jurist, werkzaam in het Witte Huis, heeft een afspraakje met de 22-jarige dochter van president Hartson. Zij is haar eeuwige gevolg, de geheime (veiligheids)dienst meer dan zat en samen slagen ze erin haar gevolg af te schudden. Eenmaal alleen zijn ze getuige van iets dat niet voor hun ogen bestemd is. Een dag later wordt in het Witte Huis een vrouw vermoord en de jonge jurist wordt verdacht. De moord lijkt verband te houden met hetgeen waar de presidentsdochter en hij de vorige avond getuige van waren. Zij is de enige die zijn alibi kent, maar met de verkiezingen voor de deur en de pers die op de loer ligt, kan zij het zich als presidentsdochter niet permitteren om zichzelf met de moord in verband te laten brengen. De jurist raakt daardoor steeds verder verstrikt in een web van aanwijzingen en gebeurtenissen die tegen hem werken.

Het hoofdpersonage in De eerste raadsman is een jurist. Dit is eigenlijk de belangrijkste overeenkomst met de boeken van John Grisham die ik gelezen heb. Waar een groot aantal boeken van Grisham handelen over een rechtszaak, gaat dit boek van Meltzer over het oplossen van de misdaad, het vinden van de dader en het motief. Daar dit het eerste boek is wat ik van Brad Melzer heb gelezen, weet ik echter niet wat het Grisham-gehalte in zijn andere boeken is.

Een belangrijk verschil met andere thrillers die ik de laatste tijd gelezen heb, is er een op het gebied van vertelperspectief. In heel veel thrillers wordt er gebruik gemaakt van een zogn. auctoriale (alwetende) verteller. In De eerste raadsman wordt het hele verhaal vertelt door de jonge jurist en is er sprake van een ik-vertelperspectief. Dit vertelperspectief en het feit dat je als lezer daarom nooit meer weet als het hoofdpersonage, kan goed spanningverhogend werken. Meltzer heeft dit op de juiste manier toegepast en zorgt er zo voor dat je je als lezer vrijwel direct betrokken voelt bij de hoofdpersoon. Dit wordt nog extra gestimuleerd doordat Meltzer deze hoofdpersoon erg menselijk neerzet door ook in te gaan op diens achtergrond, privé-leven en gevoelens; het zou zo een collega of buurman van je kunnen zijn. Ook is De eerste raadsman zo geschreven, dat je als lezer gestimuleerd wordt zelf steeds mee te denken over hoe de vork in de steel zou kunnen zitten en hoe de situatie opgelost zou kunnen worden. De vele onverwachte plotwendingen zetten je vervolgens steeds op het verkeerde been en zorgen ervoor dat het verhaal steeds spannender en de afloop steeds onvoorspelbaarder wordt. Uiteindelijk eindigt het zo spannend en onverwacht dat het boek als het eenmaal uit is een zeker leegte achterlaat.

Tenslotte zorgt de hele setting rond en in het Witte Huis ook voor een speciale sfeer. Meltzer lijkt goed op de hoogte te zijn en voert je langs plaatsen en gebeurtenissen die feitelijk ontoegankelijk zijn voor gewone stervelingen. Een kijkje in de ‘keuken’ van het Witte Huis en in het leven van de machtigste familie van de wereld intrigeert een lezer natuurlijk al gauw.

Alleen al de plaats waar De eerste raadsman zich afspeelt, weet te fascineren. Door het goed gekozen en gebruikte ik-vertelperspectief, de menselijkheid van de personages en de uitnodiging om mee te denken over de oplossing, voelt het al snel alsof je het verhaal zelf echt meebeleeft. Onverwachte plotwisselingen en een verrassende ontknoping zorgen voor een steeds verder opgevoerde spanning die je als lezer als je het boek uit hebt in een zekere leegte achterlaat. Een prachtig boek en een zeer aangename kennismaking met de voor mij onbekende Meltzer.