Lezersrecensie
Dochter van een Zwarthemd, een menselijker beeld van de familie van NSB'ers
Vorige maand stuitte ik op een boek genaamd Dochter van een Zwarthemd. De schrijfster van het boek is Bianca Mastenbroek. Het boek is voor het eerst uitgegeven in het jaar 2022. Ik besloot het boek te lezen, omdat ik het interessant vind om boeken over de Tweede Wereldoorlog te lezen. Daarnaast wist ik ook nog niet wat er gebeurde met NSB'ers en hun familie na de oorlog. Ook sprak de tekst op de flaptekst mij erg aan, omdat er pakkende zinnen stonden zoals: "Wat heeft haar vader misdaan tijdens de oorlog?" of "Antje vraagt zich af wat ze heeft gedaan om dit te verdienen." Daarnaast sprak het mij ook aan dat het boek waargebeurd is.
Het is mei 1945, het is het einde van de oorlog. Het is feest in Nederland, maar niet voor de zeventienjarige Antje Buursma. Haar vader was een hooggeplaatste NSB'er tijdens de oorlog en daarom moeten zij en haar moeder naar kamp Westerbork. In het kamp worden ze nog slechter behandeld dan dieren: mishandeling, pesterijen en ondervoeding komen vaak voor. In het boek volgen we Antje Buursma in twee tijdlijnen. De eerste is het verloop van de oorlog voor haar. We zien hoe de bezetting steeds harder wordt, en dingen als voedsel en brandhout steeds schaarser worden. Daarnaast krijgen we in deze tijdlijn ook antwoord op vragen als: "Wat heeft haar vader in de oorlog misdaan?" of "Hoe was het om familie te zijn van een NSB'er?" De tweede tijdlijn gaat over haar gevangenschap in kamp Westerbork. In deze tijdlijn volgen we haar en de andere gevangenen, terwijl ze wanhopig proberen te overleven.
Ik vond het een goede keuze van de schrijfster om een verhaal te schrijven over het verloop en het einde van de oorlog voor de familie van NSB'ers. Ik vind dit een goede keuze, omdat we vaak het beeld hebben dat er een sadistische vader is met een fanatiek zoontje dat de NSB en Duitsland bij alles steunt. Dit is echter niet het geval in dit boek. In dit boek zien we dat de vader van Antje zich probeert in te zetten voor de mensen van Assen. Bijvoorbeeld: "Ik vond het een goed idee van vader om soep en brandhout uit te delen aan de arme mensen van de stad." Ook zien we dat de moeder van Antje eigenlijk tegen de NSB is en bang is dat hen iets zal overkomen. Bijvoorbeeld: "Antje, ik denk niet dat het een goed idee is om je Jeugdstorm-uniform naar school te dragen, veel mensen zien de organisatie namelijk als verraders."
Ik vind de schrijfstijl van het boek erg fijn om te lezen, omdat de schrijfster ervoor gezorgd heeft dat je niet in de war raakt als er een flashback komt, of als je teruggaat naar waar het gebleven was. Bijvoorbeeld: "Juni 1942." Dat vond ik erg fijn, omdat er daardoor geen verwarring ontstond.
Ik vind dit boek zeker een aanrader voor mensen die van geschiedenis houden, of voor mensen die graag boeken over de Tweede Wereldoorlog lezen. Dit vind ik, omdat het boek echt je ogen opent over de familie van NSB'ers en wat er met hen gebeurde na de oorlog. Dit wordt versterkt doordat het boek hen een menselijker beeld geeft. Bijvoorbeeld: "Er kwamen vooral vrouwen binnen vandaag. Ik denk dat hun mannen lid waren van de NSB en dat zij hier eigenlijk onschuldig zitten." Al met al geef ik dit boek een 8,5. Ga dit boek zeker lezen, want het zal je ogen openen.