Een boeiende bundel over aandacht

Stefan van der Stigchel, hoogleraar cognitieve psychologie en auteur, heeft met zijn boek Concentratie een boeiende bundel over aandacht geschreven. In zijn voorwoord beschrijft hij hoe we, onder meer door de snelle digitale ontwikkelingen, in een aandachtcrisis terecht zijn gekomen. Hierover zullen weinigen hem tegenspreken. Je hoeft maar om je heen te kijken om te zien dat veel mensen bijvoorbeeld meer belangstelling hebben voor hun mobieltjes dan voor wat om hen heen gebeurt. We laten ons steeds meer afleiden van de zaken die er echt toe doen, maar is dit werkelijk zo verontrustend?

Hoewel Stefan van der Stigchel al vrij snel in zijn boek laat weten dat we niet hoeven te vrezen voor een vermindering van onze intelligentie, laat hij wel doorschemeren dat onze beleving continu beïnvloed wordt door zorgwekkend veel factoren van buitenaf. Hij gaat vrij diep in op de materie rondom ons werkgeheugen, bespreekt de problematiek van de mobiele telefoonverslaving en alle afleidingen op het internet, in het verkeer en dergelijke.

Omdat de auteur behoorlijk diep duikt in de materie rondom onze concentratie en daarbij niet schroomt om wetenschappelijke termen te gebruiken, leest dit boek niet voor iedereen even gemakkelijk weg. Ongetwijfeld is dit boek bijna verplichte kost voor elke student die in zijn of haar studie met deze materie te maken heeft. Maar zijn onderwerpen als het werkgeheugen, Multi sensorische integratie en neuromarketing nieuwe kost voor je dan zal je waarschijnlijk merken dat dit geen boek is dat je even vluchtig kan lezen.

Voor dit boek heb je – heel toepasselijk dat wel – je concentratie echt wel nodig. Zeker als je niet zo bekend bent met alle termen waarmee het boek vol staat. Woorden als: hippocampus, het visuospatieel kladblok en fonologisch arousal zijn geen uitzonderingen. Zijn deze termen nieuw voor je dan is het behoorlijk lastig om je aandacht bij de kern van het verhaal te houden. Gelukkig heeft Stefan van der Stigchel verderop in het boek wel een hoofdstuk in het boek over focussen op wat belangrijk is geplaatst.

Vooral het deel over bewuste en onbewuste denkprocessen is zeker interessant te noemen net als hetgeen de auteur schrijft over het trainen van je concentratie. Hierdoor wordt het boek toch nog een praktisch geheel. Maar nogmaals echt toegankelijk zou het boek pas worden wanneer de vaktermen eruit gelaten zouden zijn. Met een beetje doorzettingsvermogen is het boek voor iedereen uiteindelijk best goed te volgen, maar nu lijkt het geheel toch vooral gericht op psychologiestudenten. Dat is jammer, want het onderwerp is eigenlijk voor iedereen van ons boeiende materie, het gaat ons allemaal aan.