Advertentie

Zelf na de oorlog geboren in een gezin van Jappenkampoverlevers, ben ik maar al te bekend met de beschadigingen en trauma's die zo'n positie met zich mee kan brengen. Het valt me op dat er de laatste tijd eindelijk eens wat meer aandacht voor dit onderwerp is. De lezing van Ellen Deckwitz tijdens de laatste Nationale Indiëherdenking over de nasleep van de Japanse bezetting en de daaropvolgende Bersiap periode, ook voor de tweede, derde en volgende generaties, was me dan ook uit het hart gegrepen. Dit alles maakte me nieuwsgierig naar het boek van Claudia Biegel, immers eveneens hierin een ervaringsdeskundige. Uit de omschrijving maakte ik op dat haar boek specifiek de koppeling zou benadrukken tussen de oorlog en de levens van degenen die daarna geboren zijn.
Na het lezen van “Bijna vernietigd” bleef ik echter met een gevoel van teleurstelling achter. Het verslag over de gebeurtenissen in Tjideng, gezien door de ogen van Elleke en gelardeerd met fragmenten uit haar dagboek en brieven, geven een zeer persoonlijk, intiem, heftig, diepgaand en behoorlijk compleet beeld van wat die oorlog met haar en haar moeder Anneke deed. Wat dat betreft kan het boek zich uitstekend meten met eerdere publicaties over dit onderwerp en geeft het met name voor mensen die niet op de hoogte zijn van de toenmalige verschrikkingen veel toegankelijke informatie. Inhoudelijk zal ik hier dan ook verder niet op ingaan. De gearceerde door schrijfster/(klein-)dochter Claudia ingevoegde hoofdstukjes geven mij helaas de indruk dat zij en haar eigen dochter er eigenlijk nauwelijks toe doen. Ten eerste beslaan ze maar weinig ruimte van het boek. Ten tweede schrijft ze alles in de derde persoon, alsof het een vreemde betreft. En ten derde is het toch weer voornamelijk een verslag over het gedrag van haar moeder Elleke en grootmoeder Anneke. De lezer komt hierdoor slechts zeer oppervlakkig iets te weten over wat dat met haarzelf doet en welke consequenties het heeft (gehad) in haar leven en dat van haar dochter. Om het laatste deel uit de proloog van dit boek aan te halen:
“... Soms deelt de tijd niet alle wonden. Posttraumatische oorlogsstress is hardnekkig en wordt doorgeven aan kinderen en kleinkinderen.
De optimistische kant van het verhaal is dat de intensiteit van de stress met elke generatie afneemt. Langzaam maar zeker verstompen de scherpste kantjes.”
Of dit laatste wel altijd opgaat betwijfel ik eerlijk gezegd, maar dit terzijde. Ik mis het hele verhaal, zowel de scherpe als de afgesleten kantjes. Misschien toch een gemiste kans?

Reacties op: Hoe gaat het eigenlijk met die volgende generaties?

9
Bijna vernietigd - Claudia Biegel
Jouw boekenplank Jouw waardering
Jouw recensie   Schrijf een recensie
? Bestel dit boek bij Libris.nl Bestel het boek vanaf € 22,50
E-book prijsvergelijker