Boekenkrant interviewt Lex Noteboom

Door Martijn van Bruggen
Dit interview verscheen eerder in de Boekenkrant, editie juli 2023

(997)

Wil ik lezen

• Wil ik lezen
• Nu aan het lezen
• Gelezen
• Verwijderen
•   Favorieten
•   Verlanglijstje
•   In bezit
•   Uitgeleend
Challenges
  {{title}}
  {{title}}
• Nieuwe plank maken
• Loading
• De wijzigingen zijn opgeslagen

De Man met Duizend Gezichten

Lex Noteboom

Michelle staat op het punt om met haar man Daniel en hun gezin op vakantie te gaan, als ze te horen krijgen dat Daniels tweelingbroer is verongelukt. Vigo Lechkov was de president van Kazichië en Daniel keert voor het eerst in twintig jaar terug naar zijn geboorteland om bij de begrafenis te zijn. Daar aangekomen ziet Michelle algauw dat haar man onder druk wordt gezet om zijn broer op te volgen als president. Ze wil zelf zo snel mogelijk terug naar Amsterdam, maar dat blijkt niet eenvoudig. In het oosten van de voormalige Sovjetstaat is een rebellenleider opgestaan die het volk verenigt in een opstand tegen het regime. Niemand weet wie hij is of hoe hij aan zijn middelen komt, maar hij heeft een rebellenleger achter zich en pleegt aanslagen. Terwijl de Russische geheime dienst en de CIA zich met het conflict bemoeien, en Michelle alles op alles zet om haar gezin veilig thuis te krijgen, gaat Daniel de strijd aan met de ongrijpbare rebel, die bekendstaat als de Man met Duizend Gezichten.

'Het idee voor dit boek kreeg ik toen ik een artikel las over president Assad van Syrië,' vertelt Noteboom, wanneer ik hem in zijn kantoor spreek over zijn thrillerdebuut. 'Assad was in Londen een opleiding tot oogarts aan het volgen toen zijn broer overleed. Hij werd daarop door zijn familie teruggeroepen naar Syrië.' De rest is geschiedenis. 'Ik vond dat zo'n interessante karakterontwikkeling: dat iemand in onze culturele context iets nastreeft wat dicht bij onze waarden ligt en dan een paar jaar later gifgas tegen zijn eigen volk gebruikt.'

Daniel staat niet te springen om de nieuwe president van Kazichië te worden. Waarom niet?

Daniel is geboren in Kazichië. Dat is een fictief land in de Kaukasus, tussen Rusland en Georgië in. In de chaos van de vallende muur en de imploderende Sovjet-Unie is dat land naar de kant van een totalitair regime gevallen in plaats van naar democratisering. Een paar slimme oligarchen hebben van de chaos gebruik gemaakt om aan de macht te komen. Daaronder ook Daniels familie, die steeds de president van het land voortbrengt. Daniels moeder heeft hem op twaalfjarige leeftijd naar een kostschool in Engeland gestuurd om een leven in het Westen op te bouwen. Mocht er iets met tweelingbroer Vigo gebeuren, dan is de bloedlijn in ieder geval beschermd. Een vrij koude, rationele reden om je kind weg te sturen. Vervolgens heeft Daniel in Amsterdam carrière gemaakt als computerwetenschapper. Hij is getrouwd, heeft een dochtertje, zijn vrouw is zwanger. Hij is helemaal verwesterd. Nu er inderdaad iets met zijn broer is gebeurd, heeft hij geen zin om alles te laten vallen om president van Kazichië te worden. Maar zo simpel is het helaas niet.

Wanneer Daniel en Michelle in Kazichië aankomen voor de begrafenis, breekt er onrust uit en zitten ze vast. Wat heeft de figuur de Man met Duizend Gezichten hiermee te maken?

Kazichië kent twee onderdrukte minderheden, die normaal gesproken onderling ook conflicten hebben. Maar nu verenigen ze zich opeens onder een geheimzinnige nieuwe rebellenleider, die de Man met Duizend Gezichten wordt genoemd. De vraag is: wie is deze figuur, hoe komt hij aan zijn middelen en waarom hebben de minderheden opeens slagkracht? De strijd die vervolgens uitbreekt wordt voor een belangrijk deel digitaal gestreden. De waarheid is een rekbaarder begrip in de digitale wereld: door technologische innovaties zoals artificiële intelligentie kunnen we de media manipuleren, zowel qua beeld als geluid. Om de macht te houden of te verkrijgen, is grip op die wereld misschien nog wel belangrijker dan het beschikken over de beste wapens.

Meer symbolisch staat de Man met Duizend Gezichten ook voor hoe Michelle probeert uit te vinden wie haar man is. In Kazichië komt ze erachter dat Daniel allemaal gezichten heeft die ze niet kent, met een geschiedenis waaraan ze te weinig aandacht heeft besteed. Hun huwelijksdynamiek verandert totaal in Kazichië. Michelle realiseert zich dat ze maar een kant kende van zijn persoonlijkheid. Nu ze ziet wie hij is en wat hij allemaal geërfd heeft van zijn familie, letterlijk en figuurlijk, vraagt ze zich af: 'Moet ik dan wel bij je blijven?

Naast dit boek heb je ook een podcast gemaakt die zich afspeelt in dezelfde verhaalwereld: De Vrouw met Duizend Gezichten. Waarom?

Ik schrijf al van kinds af aan, maar had moeite om in contact te komen met uitgeverijen. Toen dacht ik: hoe kan ik mezelf in de kijker spelen? Met gevoel voor drama heb ik toen mijn baan als merkstrateeg opgezegd bij een reclamebureau en ben ik een audio-dramapodcast gaan maken, The Deca Tapes. Die bracht veel meer teweeg dan ik had verwacht. Ik won er prijzen mee en mocht er in het hele land over gaan spreken, onder andere bij uitgeverijen. Zo ben ik uiteindelijk bij A.W. Bruna terechtgekomen. Voor een boek uiteraard, maar het idee voor een aansluitende podcast was er meteen al. Zo hoop ik mensen die misschien niet vaak boeken kopen maar wel podcasts luisteren, naar de boekwinkel te krijgen. Ik wilde dat het boek helemaal op zichzelf zou staan en de podcast ook. Iemand die het boek koopt moet denken: 'Ik heb waar voor mijn geld gekregen,' zonder per se naar de podcast te hoeven te luisteren om het verhaal rond te krijgen. Maar het is wel zo dat hoe verder je de podcasts afluistert, hoe meer de verhalen in elkaar grijpen.

Auteursafbeelding: © Nathalie Dekker via Boekenkrant