Tussen Surabaya en Stadskanaal

In 1810 vertrekt de uit Veendam afkomstige luitenant-kolonel Pieter Muntinghe vanuit Surabaya naar Europa. Een avontuurlijke reis brengt hem naar Bordeaux en daarna naar keizer Napoleon, die hem uitvoerig uithoort over de toestand in de Aziatische kolonie. Op Java heeft Muntinghe een tot slaaf gemaakte jongen van acht jaar gekocht die hij meeneemt voor zijn ouders in Veendam. Deze Jan van Oost, zoals hij in Nederland wordt genoemd, is de stamvader van een talrijk nageslacht in de veenkoloniën en daarbuiten. Maar terwijl de veenkoloniën welvarend zijn in deze periode, geldt dat niet voor Jan van Oost, één van de eerste mensen van kleur in de veenstreken.

Dit boek volgt zijn strijd om het bestaan en van de generaties na hem in onder andere Veendam, Stadskanaal en Nieuw-Buinen. Het boek schetst aan de ene kant een persoonlijke geschiedenis van een familie, maar zet deze ook in de bredere context van politieke en sociale strijd, racisme en armoede in de veenkoloniën.

Jan Folkerts (1953) is zelf een nazaat van Jan van Oost. Hij studeerde geschiedenis in Groningen en promoveerde in 2023 aan de Vrije Universiteit Amsterdam op het leven en werk van de excentrieke koloniaal Herman Warner Muntinghe. De handelseditie van zijn proefschrift, De koloniale illusie uit 2024, werd geprezen als een fascinerend boek (NRC) en een 'excellente biografie'.