Een inventieve, cerebrale thriller

Steven Polansky woont in Wisconsin en is academicus. Hij was hoogleraar literatuurwetenschap aan verschillende Amerikaanse universiteiten. Zijn verhalenbundel Dating Miss Universe won diverse prijzen. Het Bradburyrapport is zijn romandebuut. De titel verwijst naar de Amerikaanse cultschrijver Ray Bradbury (1920), auteur van Fahrenheit 451.
De Verenigde Staten anno 2071. Het is het enige land ter wereld waar sinds 2049 elke burger kan beslissen een kloon van hem te laten maken voor het geval de aanvrager ooit medische nood heeft aan een orgaan om alzo langer te leven. Anno 2071 zijn er reeds meer dan 250 miljoen klonen. Het klonen gebeurt in een zeer strikt gebied, eigenlijk volledig ontruimde staten, die de Ontruimingen worden genoemd. De Ontruimingen zijn volledig op zichzelf werkende gebieden waarin de klonen opgroeien met zo min mogelijk inmenging van de ‘echte mens’, ook wel Originelen genoemd. De mannelijke klonen werken op landbouwbedrijven binnen de Ontruimingen, sommigen helpen mee bij de schoonmaak, het onderhoud van de gebouwen, wegen, enzovoort. Sommigen zijn zelfs betrokken bij het proces van het klonen zelf, een systeem dat zo is uitgedokterd dat de Originelen er zo min mogelijk mee te maken hebben. Vrouwelijke klonen doen maar één soort werk; jonge klonen dragen, baren, ze tijdens hun kindertijd verzorgen en begeleiden. Mannen en vrouwen zijn strikt van elkaar gescheiden en leven op 150 kilometer afstand van elkaar. Een ondergrondse actiegroep tegen het klonen is in contact gekomen met een kloon die uit de Ontruimingen is ontsnapt en wil hem via een doorgedreven opvoeding klaarstomen om als martelaar op te voeren tegen het gehele systeem. Anne Pearson, lid van de groep, neemt hiervoor contact op met haar jeugdvriend Ray. Anne wil dat Ray samen met haar de opvoeding van de kloon op zich neemt en hun bevindingen neerschrijft in een rapport voor de overheid. Een taak die voor Ray een extra dimensie krijgt wanneer hij erachter komt dat de ontsnapte kloon niemand minder is dan hemzelf.
Nieuwe medische technologieën brengen ongetwijfeld nieuwe morele kwesties met zich mee. Is het klonen van mensen ethisch verantwoord, hebben klonen recht op een eigen leven en hoe reageren ze om gewoon als ‘onderdeel’ te worden geslachtofferd wanneer hun origineel nood heeft aan een orgaan? Deze vraag is de rode draad door dit verhaal heen. Verwacht echter geen sciencefiction, Polansky is er heel kundig in geslaagd het thema te verweven in een zeer menselijk boek waarin de relaties tussen mensen centraal staan. De vriendschap tussen Anne en Ray, weduwe en weduwnaar, die elkaar na 40 jaar weer ontmoeten, is ontroerend om te lezen. Het relaas van hun leven, hun nooit beantwoorde liefde voor elkaar en de liefde en toewijding die ze geven aan en ontvangen van de kloon zijn treffend voor dit boek.
Een absolute aanrader voor ieder die houdt van auteurs die af en toe eens buiten de lijntjes durven kleuren. Zoals vermeld op het omslag: Het Bradburyrapport is een inventieve, cerebrale thriller.