Het leven beweegt als de trappen op en af

De eerste zin is direct raak en nodigt uit om verder te lezen.
Het boek omvat de Weense periode 1910 - 1925, zonder een verwijzing naar de eerste WO en de crisis daarna. Centrale plek zijn de Strudlhoftrappen - midden in Wenen - die gebeurtenissen en herinneringen verbinden.
Hoofdpersoon is ambtenaar Melzer, die in het keizerlijke leger heeft gediend en daarna in zijn burgerperiode met majoor wordt aangesproken. Hij leert door de jaren heen hoe hij zelf en het leven (en de liefde) in elkaar steekt. Een tweede hoofdpersoon is René Von Stangeler, de alter ego van de schrijver. Daarnaast worden tientallen andere mensen opgevoerd die op een of andere manier elkaar kennen of wat van elkaar willen of moeten. Waar het boek over gaat is lastig uit te leggen. Er dringen zich te veel antwoorden op. De roman schetst een tijdbeeld in het Wenen ronde de eerste Wereldoorlog. Het is ook een ontwikkelingsroman naar de twee hoofdfiguren. Maar er zit geen duidelijke verhaal of handelingenlijn in en is niet-lineair chronologisch. Kortom het is een complexe roman met veel lagen (de omwegen doen er toe bij von Doderer) en in een bijzondere vorm geschreven. Motieven, drijfveren en belangen worden uitgebreid beschreven. En zeker de vele vrouwen maken een sterke indruk en doen hun eigen ding.
Het boek werd pas in 1951 gepubliceerd, toen de schrijver al 55 jaar was. Het publiceren moest wachten door zijn rol in WO II. Hij studeerde geschiedenis en psychologie en dat is te merken in dit boek. Aan gedachten sprongen en belezenheid geen gebrek. Dat maakt het lezen van 800 pagina's een uitdaging die langzaam en zeer geconcentreerd lezen vraagt. Maar de beloning is heel veel leesplezier.