Ten koste van ...

Dit boek geeft een beschrijving van de ontwikkeling van micro-targetting bij Facebook advertenties door SCL c.q. Cambridge Analytica, vooral gebruikt voor het tegen betaling beïnvloeden van het publiek bij referenda en verkiezingen (o.a. Brexit en de Amerikaanse verkiezingen 2016). In hoeverre de schrijver de waarheid spreekt blijft moeilijk te bepalen. Ik kan me wel verplaatsen in het verhaal van een techneut die zich laat meeslepen in het oplossen van technische problemen en daarbij geen oog heeft voor ethische kant en de gevolgen van zijn werk.

Chris Wylie komt tot inkeer en besluit alles openbaar te maken als eerste klokkenluider van Cambridge Analytica (CA) en later volgt Brittany Kaiser als tweede (zie ook haar boek: De Data Dictatuur - Hoe je wordt gemanipuleerd in wat je doet, denkt en stemt). Chris Wylie is open over zijn rol in het succes van CA. Veel anderen zijn dat niet geweest. Zo gaat het boek niet over de mensen (bijv. tekstschrijvers, psychologen en video-editors) die bewust misleidende en/of onjuiste berichten en videos hebben gemaakt die in de advertenties gebruikt zijn.

Het is al langer bekend dat sociale media door zijn natuur extreme meningen bevoordeeld boven genuanceerde berichten. CA heeft dit een stap verder gebracht door Facebook profielen te koppelen aan psychologische profielen en verkiezingsberichten heel specifiek te maken voor en te verspreiden naar Facebook gebruikers op basis van hun psychologische profiel. Daarmee werd de kans dat de boodschap van het bericht effect zou hebben gemaximaliseerd en werd Facebook vervolgens gebruikt om de boodschap verder te verspreiden. Zoals met de meeste dingen kan dit ten goede en ten kwade gebruikt worden. Het was geen bedenksel van één individu, maar een samenwerking tussen het bedrijf en diverse academische wetenschappers. Het boek maakt duidelijk dat we het belang van privacy in het algemeen enorm onderschatten, vooral doordat onze data gebruikt kan worden op manieren die we ons nauwelijks kunnen voorstellen.