Mooie familie roman waar de grote wereld naar binnen sluipt

Stramer (Mikolaj Lozińsky) gaat over het leven van Nathan en Rywka Stramer en hun 6 kinderen. Het gezinsleven van deze joodse familie is niet groots en meeslepend, maar de gebeurtenissen op het wereldtoneel zijn dat wel en ze sluipen steeds dichterbij. Dat maakt Stramer een mooie, maar ook tragische roman.

Nathan kwam aan het begin van de twintigste eeuw na vier jaar terug uit Amerika, platzak. Hij kwam terug naar Polen om daar met zijn jeugdliefde Rywka te trouwen. Al snel na het huwelijk kwamen er ook kinderen, zes in totaal. Nathan probeerde op allerlei manieren een inkomen te verdienen om zijn gezin te onderhouden. Maar als man van twaalf ambachten en dertien ongelukken liep dat steeds opnieuw uit op een teleurstelling.

De klapper die alles één goed zou maken kwam maar niet, en de armoede bleef. Samen woonden ze in een kleine éénkamerwoning. Rywka knoopte de touwtjes aan elkaar en Nathan probeerde zo goed mogelijk de schijn van geslaagd man op te houden.

Als de kinderen volwassen worden vliegen ze uit. Voor studie, werk, strijd bij de communisten in Rusland of tegen de fascisten in Spanje. Het huis wordt steeds leger. Voor sommigen is het misschien een vlucht, op zoek naar avontuur of juist een veiliger leven.

Langzaam maar zeker sluipen antisemitisme, communisme en het nazisme steeds dichterbij. Nathan en Rywka blijven achter totdat er geen uitweg meer is.