Ode aan een sterke vrouw

Rosa Luxemburg leefde rond 1900 in Duitsland. Deze strijdbare dame was politiek geëngageerd en streed voor rechtvaardigheid. Ze werd gevangengezet en in 1919 op raadselachtige wijze vermoord. Dat laatste intrigeerde Emma, een professor uit Nijmegen, die na beschuldigingen van fraude en een gewelddadig incident met haar ex-partner verhuist naar Berlijn. Na al meer van de Duitse geschiedenis bestudeerd en gepubliceerd te hebben, verdiept ze zich nu in de historie van de periode waarin Rosa Luxemburg leefde. Ook de DDR-tijd en de woelige situatie in 2013 en 2014 komen aan de orde.

Samen met de student Horst en de Koerdische Rafiq, die zijn land ontvlucht is, verdiepen ze zich in de raadselachtige gebeurtenissen rond de dood van Rosa. Elk van de drie wordt op zijn eigen wijze geconfronteerd met het verleden, waardoor het onderzoek belemmeringen ondervindt, maar ook onverwachte successen oplevert. Deze roman is een samengaan van historische momenten en fictieve elementen.

Het boek leest vlot. De schrijfstijl van Inigo van Alphen is helder en toegankelijk. Er wordt veel historie verweven door het verhaal heen, wat soms de vaart uit het verhaal haalt. De personages worden voor mijn gevoel maar gedeeltelijk uitgewerkt, wat ervoor zorgt dat ze vlak blijven en geen emotionele diepgang kennen. Toch zijn er genoeg gebeurtenissen die daartoe aanleiding gegeven zouden hebben. Soms word je even meegesleept door nieuwe ontwikkelingen, maar al gauw zakt de spanning hieromtrent weer weg.

De Venus van Berlijn, een zeer toepasselijke titel, combineert op een intrigerende wijze historie en fictie. De diverse verhaallijnen, in verleden en heden, en de perspectieven van waaruit het verhaal geschreven is, zijn op een indrukwekkende manier met elkaar verweven. Rond de persoon Emma verscheen van de hand van Inigo van Alphen in 2020 de roman Emma van Nimweghen. Daarin wordt duidelijk hoe het zover gekomen is, dat ze zich genoodzaakt voelde naar Berlijn te vluchten.

De Venus van Berlijn is voor de historici onder ons een interessant boek, maar degenen die geïnspireerd zijn door de tekst op de achterflap, zullen, net als ik, teleurgesteld zijn door de minder uitgewerkte personages en de trage vaart in het verhaal.

Meer recensies zijn te lezen op indeboekenkast.com.