Trachten om (weer) mens te zijn

Soms kom je bij toeval iets bijzonders tegen. Je denkt: zou dit wel wat zijn? Een boekje uit 1936 over een vluchteling uit Duitsland die in Nederland komt. De eerste bladzijden zijn wennen: de zinnen hebben meer iets van poëzie dan echt spanning. Maar, gaandeweg houdt het verhaal van de gevluchte Joodse student je vast. En langzaam maar zeker, verschijnen actuele beelden van vluchtelingen voor het netvlies. Zo was het dus ook toen…

Konrad Merz, de Duitse schrijver heeft een half biografische roman geschreven waarin hij zijn eigen vlucht uit Duitsland beschrijft. In werkelijkheid is hij ook echt (‘net als de Duitse keizer’) in Nederland blijven hangen. Na een paar moeilijke jaren kon hij aarden in de buurt van Purmerend. Eind jaren ‘80 van de vorige eeuw heeft de VPRO hem nog geïnterviewd.
Naar verluidt is Konrad Merz, zijn eigenlijke naam is Kurt Lehmann een bekende schrijver in Duitsland. Daarentegen is hij in Nederland niet bekend. Althans, ik had nog niet eerder van hem gehoord.

Het boek, Een mens valt uit Duitsland vertelt een tijdloos, boeiend verhaal over een gevluchte emigrant die probeert te aarden in een andere samenleving. In werkelijkheid vond Merz zijn draai in Nederland. Na de oorlog wilde hij niets meer van Duitsland weten.

Aan het einde van het boek staat een duidelijke uitleg van de achtergronden van het ontroerende verhaal. Vier sterren!