De hypocrisie van fatsoen

Het broeierige Parijs van de 19e eeuw is een tijdsperiode die nog steeds fascineert. Met dit boek belanden we daar recht middenin.

Meteen in het eerste hoofdstuk leren we Nana kennen, een beruchte actrice/luxe-prostitué die zich laat onderhouden door mannen met centen. We gaan naar het theater, we wonen decadente feestjes bij, gaan op tripjes naar het platteland en de paardenrennen, en paraderen mee in het Bois Du Boulogne.

Toch zien we ook de keerzijde van dit Parijs. De erbarmelijke omstandigheden waarin de minder fortuinlijken dienen te overleven. Welke schrijnende keuzes ze hiervoor moeten maken, en wat ze allemaal opofferen voor hun bestaansrecht.

Er worden geen taboes uit de weg gegaan, wat opvallend is, zeker gezien de tijd waarin dit werk werd geschreven. Wisselende seksuele contacten, uitvoerige beschrijvingen over het naakte vrouwelijke lichaam, homoseksualiteit, ontrouw, zelfmoord, … Zola windt er geen doekjes om in zijn typerende realistische stijl.

Verder gaat dit boek voor mij ook over de hypocrisie van deze tijdsperiode. De adellijke en rijke heren gaan naar de kerk, naar deftige feestjes en vertoeven in voorname kringen, maar hebben dan ook één of meerdere minnaressen achter de hand, waaraan ze hele fortuinen uitgeven en die hen uiteindelijk ruïneren. Ze laten zich in hun openbare leven leiden door “fatsoen”, maar wat is “fatsoen”, en zijn ze dan wel zo fatsoenlijk gezien hun (nachtelijke) capriolen? Deze vraag komt meermaals terug en ook hiermee wordt de draak gestoken door de schrijver, wat tot uiting komt binnen zijn verschillende personages.

Leuk om weten is ook dat het personage van Nana werd geportretteerd naar verschillende luxe-prostitués die toendertijd in zwang waren in Parijs, zoals bv. Blanche d'Antigny, wat extra tot de verbeelding spreekt.