Daar had ik geen kaas van gegeten

Als echte liefhebber van de historische romans van Simone van der Vlugt, lag deze klaar om te lezen. Wat een schitterende voorkant. Extra mooi door het verhaal erachter; haar 25-jarig schrijversjubileum, zo wordt uit het nawoord duidelijk.

'Ginevra', 'De lege stad' en 'Jacoba, dochter van Holland', zijn voorbeelden van bijzondere door Simone van der Vlugt geschreven historische romans. De kaasfabriek vind ik daarop een lichte uitzondering. Wel een goed boek, maar voor mij net niet een echte Simone van der Vlugt. Ik miste hier en daar wat spanning of diepgang zoals ik van haar boeken gewend ben. Afgezien daarvan, blijft het een goed boek.

De Kaasfabriek begint in 1892 met de opkomst van de stoommachines. De eerste treinen hebben Nederland kleiner gemaakt. De jonge Lydia vindt de plannen van haar nog maar net overleden vader voor een stoomaangedreven kaasfabriek. Wat vinden de veeboeren en kaasmakers van die fabriekskaas? Als vrouw kan ze het in elk geval niet alleen. Als ze in verwachting raakt, komt ze voor een moeilijke keus te staan. Onder haar stand trouwen en de kaasfabriek kwijtraken ligt niet echt voor de hand. Ook haar dochter Nora komt voor zo'n keus te staan. Als de eerste wereldoorlog uitbreekt, komt Nora daar in Antwerpen middenin te zitten. Daar blijkt ze het karakter van haar moeder te hebben.

"Maar de fabriek komt dichter bij Purmerend dan bij Edam te staan', zei Lydia. 'Kunnen we onze kaas niet beter Purmertjes noemen?"

"Spaar vanaf nu je krachten,' zegt Nora. 'Ik ga ervoor zorgen dat je negentien wordt."

Bijzonder te lezen dat kaas in de eerste wereldoorlog zo belangrijk bleef en dat de gevluchte Belgen de in dienst geroepen kaasarbeiders konden vervangen.