Strategieën voor oorlog en het leven

Deze moderne klassieker van Gianni Riotta speelt zich af op Sicilië net na de Tweede Wereldoorlog. De hoofdpersoon kolonel Terzo is een briljant strateeg met een enorme kennis van alle historische veldslagen. Terzo leeft met zijn ernstig zieke vrouw Emma in Palermo waar hij zich heeft teruggetrokken en werkt aan zijn handboek waarin hij de oorlogsstrategieën toepast op het leven. Hij is ervan overtuigd dat die historische veldslagen belangrijke richtlijnen geven voor een goed leven. Toch zijn er ook twijfels bij deze strateeg, want hoe groot zijn kennis ook is, hij heeft nooit daadwerkelijk gevochten in de oorlog. Sterker nog hij heeft nog nooit een dode gezien. Dit maakt dat hij zijn eigen overtuigingen in twijfel trekt en zich afvraagt of het handboek dat hij schrijft wel echt relevant is. Deze twijfel geeft het verhaal iets melancholisch mee en wekt sympathie voor Terzo, het maakt hem menselijk.

Via zijn vrouw Emma leert Terzo de jonge geliefden Salvatore en Fiore kennen, op aandringen van zijn vrouw geeft hij beide les over oorlogsstrategieën en hiermee een plek om elkaar heimelijk te ontmoeten. Door deze twee jongeren raakt Terzo betrokken bij de onregelmatigheden die op Sicilië spelen tussen de grootgrondbezitters en de boeren, deze laatste worden gesteund door de communisten. Terzo komt zelfs terecht midden in het strijdgewoel. Dit is de ultieme kans voor Terzo om zijn kennis te toetsen aan de werkelijkheid. Welke historische veldslagen en oorlogen zijn gelijk aan de strijd die op dat moment gevoerd wordt. Terzo neemt de leiding en moet al zijn kennis inzetten om de strijd tot een goed einde te brengen en te overleven. Dit lukt maar laat hem ook een andere kant zien van de oorlog, een kant die hem laat nadenken over zijn overtuigingen. Is het de historische kennis die de overwinning levert of heeft het ook te maken met geluk en toeval? En wat zegt dat over de toepassing van deze strategieën op het leven? Terzo blijft er mee worstelen.

In het verhaal zijn veel historische verhalen verweven, iets wat het verhaal soms lastiger maakt om te blijven boeien. Het vertraagt het lezen. Maar doortoevoeging van het liefdesverhaal van Salvatore en Fiore, de grote liefde die Terzo voor zijn vrouw Emma voelt en ook zeker de twijfels over de relevantie van het handboek dat zijn meesterwerk moet worden krijgt het verhaal een andere laag mee. Een laag die het zware verhaal toegankelijk maakt voor de lezer die minder heeft met al die historische veldslagen. En dit maakt het de moeite waard om het boek te lezen.