Weg met het verleden

‘Weg met Eddy Bellegueule’ is zo’n boek waarvan je echt moet bekomen. Dat de auteur zich uit het grauwe, harde milieu van zijn jeugd heeft kunnen losscheuren en hiermee de vicieuze cirkel van generatiearmoede heeft doorbroken, is op zijn minst bewonderenswaardig. De context is vergelijkbaar met ‘Wees onzichtbaar’ van Murat Isik maar waar er bij Isik ook nog af en toe liefde en hoop aanwezig is, is die hier volledig zoek.

Sommige passages, die de gevolgen van armoede beschrijven, zijn zo schrijnend en gruwelijk dat ik ze nauwelijks kon lezen. Het boek haalt je uit je comfort zone en confronteert je met de immense contrasten tussen mensen, verschillen die veroorzaakt worden door afkomst, milieu, opvoeding…

Net als het hoofdpersonage uit ‘Wees onzichtbaar’ probeert ook Eddy ‘onzichtbaar’ te zijn t.t.z. hij probeert tot het uiterste om zich volgens de regels van zijn groep te gedragen, ook al gaat dit lijnrecht in tegen wie hij werkelijk is. Je bent getuige van zijn wanhoop in dit gevecht met zichzelf en zijn omgeving, het is een gevecht dat hij niet kan winnen – het is vooral een gevecht dat niemand zou moeten voeren maar ‘Weg met Eddy Bellegueulle’ maakt nogmaals duidelijk hoe sterk de druk van een groep kan zijn en hoe sterk de wil van het individu om tot die groep te behoren.

De schrijfstijl verraadt dat de auteur nog jong is, dat dit een debuut is waarin hij zich stilistisch nog wil bewijzen. Hierdoor maakt hij bepaalde ideeën nodeloos complex en schrijft hij zinnen die je een paar keer moet lezen om ze te begrijpen – de opbouw van het verhaal vond ik ook niet altijd even samenhangend. Dit gebrek aan cohesie hangt samen met de enorme noodzaak die uit dit boek spreekt. Alsof de auteur pas verder kan met zijn leven nadat hij zijn verhaal verteld heeft, nadat hij met alles en iedereen uit zijn jeugd heeft afgerekend. Ik kan me voorstellen dat zijn omgeving niet onverdeeld gelukkig was met de zwartgallige, vaak zeer naturalistische weergave van zijn jeugdjaren.

Toch vind ik dit een noodzakelijk boek om te lezen zodat we blijven beseffen hoe snoeihard het leven kan zijn als je niet in een bevoorrechte omgeving geboren wordt en tegen je vertrouwde wereld moet opboksen om jezelf te kunnen worden.