Lezersrecensie

Angstaanjagende bekentenissen moordenaar


Kees de Bree Kees de Bree
15 apr 2014

Stel dat Jack the Ripper nog leefde en dat hij zijn gruweldaden vastlegde in een boek, of anders iemand als The Boston Wrangler of een seriemoordenaar als The Green River Killer. Koelbloedige slachters die meer plezier beleefden aan het martelen en vermoorden van mensen dan aan het drinken van een kop koffie. Kan je dan spreken van een goed boek? Kan je dergelijke bekentenissen in een sterrensysteem waarderen? Dat dilemma doet zich ook voor bij het boek Chopper van de Australische crimineel Mark Brandon Read, die martelde, moordde en tenen afknipte alsof het de gewoonste zaak van de wereld was.
Mark Brandon Read (1954), beter bekend als Chopper, was gedurende lange tijd de meest beruchte moordenaar van Australie. Zijn wapenarsenaal bestond uit ijzeren staven, tomahawks en geweren met afgezaagde loop. Gereedschap dat hij vaak en graag gebruikte om zijn tegenstanders een lesje te leren of voorgoed het zwijgen op te leggen. Slechts in één opzicht onderscheidde Chopper zich van zijn collega moordenaars. Zijn slachtoffers waren stuk voor stuk zware criminelen. Met hen had hij geen enkel medelijden. Om in Chopper’s eigen woorden: “Ik ben geen moordenaar, maar een afvalverwerker.”
Chopper vertelt zijn trieste levensverhaal vanaf zijn jeugd waarin hij al besloten had om een carriere op het criminele pad te gaan ondernemen. Samen met twee vrienden die zich spiegelden aan de karakters uit de film The Godfather wilde hij met zware explosieven de kopstukken van de Australische onderwereld om zeep helpen om de macht te kunnen overnemen. Chopper, een reus van een vent die al op jeugdige leeftijd 120 kilo woog, werd lijfwacht, overvaller en afperser die voor criminele groeperingen allerlei gewelddadige karweitjes opknapte. Hij mishandelde, martelde en vermoordde mannen omdat hem dat correct leek, omdat hem dat gevraagd werd of omdat ze zijn vijanden waren. Chopper spijkerde een man met een grote spijker aan een tafel vast en knipte tenen af.
Mark Brandon Read vertelt zijn belevenissen met de nodige humor en zelfrelativering. Hij leefde in een zelf gekozen wereld waarin de wetten van de sterkste golden. Maar als lezer bekruipt je het gevoel dat hij een doorgeslagen freak is. Een idiote slachter met een merkwaardig eergevoel. Daar waar hij zichzelf stoer en keihard vindt, is de lezer geneigd de man volslagen krankzinnig te verklaren. Een asociaal wezen zonder gevoel en zonder hersens. Geen man die zijn gewelddaden probeerde te verstoppen. Hij was er eerder trots op. Het gevolg was dat hij op zijn 24e al een gevangenisstraf van 13 jaar aan zijn broek kreeg en dat elke korte periode van keiharde geweldadigheid in vrijheid weer werd opgevolgd door lange gevangenisstraffen. En ook in de cel ging het er heftig en moorddadig aan toe.
Chopper zegt ergens dat hij geen spijt heeft van zijn daden, maar aan het einde van het boek rekent hij uit dat hij vanaf zijn twintigste welgeteld dertien maanden op vrije voeten is geweest. Een volstrekt verspild leven. Inmiddels bijna 55 jaar, is Chopper dat ook gaan beseffen. Met het neerpennen van zijn leven heeft hij een, voor zijn doen, goede richting ingeslagen. In het buitenland zijn nu zeven boeken van Chopper verschenen, die allemaal de bestsellerlijsten hebben gehaald. Ze zijn angstaanjagend gewelddadig. Niet alleen voer voor psychologen, maar ook voer voor de sensatiebeluste lezers. En dat zijn er velen. Een sterrenwaardering is moeilijk. Dat wat beschreven wordt, zijn de wandaden van een psychopaat. Maar wel van een psychopaat die door de media in Australië omarmd wordt. In tal van tv-programma’s is Chopper momenteel een geliefde gast. De oude Brederode zei het in de 16e eeuw al: “’t Kan verkeeren.”

Reacties

Meer recensies van Kees de Bree

Boeken van dezelfde auteur