Dokter, dokter, ik voel me niet goed

Het lijkt wel of huidige generaties het steeds moeilijker krijgen in het leven. Ze hoeven maar één enkel afwijkend gedrag te vertonen of ze worden al onder de reuze paraplu autisme geveegd. De Italiaanse schrijfster Giulia Caminito heeft de lat nog hoger gelegd: haar hoofdpersoon Loris, een man van dertig die zijn kindertijd echter nauwelijks lijkt te zijn ontgroeid, lijdt verder nog aan hypochondrie, heeft psychoses (leeft met ingebeelde personen) en je zou zijn verslaafdheid aan de sociale media ook in dit rijtje kunnen plaatsen.

Ziektekiemen

Loris is op een neerdalend pad beland: na een fout op zijn werk te hebben gemaakt, slaat de angst voor een ziekte weer heftig toe en begint hij zoveel mogelijk medische afspraken te maken. Tot zijn grote frustratie blijkt niemand iets zorgwekkends te vinden, terwijl Loris toch echt weet dat er heftige ziektekiemen in zijn lijf rondsluipen.

Zijn ongenoegen hierover komt tot grote hoogten en wordt aangewakkerd door Catastrofe, een ingebeelde dame die allerlei vormen en personages kan aannemen, zoals een heel sexy vrouw, een kat of zelfs Anna Karenina. Ook internet en de social media zijn een onuitputtelijke vruchtbare bodem voor zijn angsten. Zijn werk als proeflezer op een uitgeverij komt steeds meer in het gedrang en ook zijn vriendinnetje Jo weet niet meer wat ze met hem aanmoet. Zijn bed wordt steeds meer de veiligste plek om zijn rampzalige gevoelens in te verstoppen.

Opa en duiven

We reizen ook terug in het verleden, toen Loris als jongetje vaak bij zijn opa Tempesta ging logeren op het platteland. Daar was hij verlost van zijn altijd overbezorgde moeder, leerde helpen groenten te verbouwen en duiven te houden. Zijn angsten en onzekerheden, die zeker al in hem sluimerden, kon hij toen nog prima de baas. Samen met zijn opa, die zijn alles was. Maar die had helaas niet het eeuwige leven.

Loris is typisch een personage uit onze tijd: behept met veel ongemakken, die niet door iedereen worden begrepen. Net zoals zijn vriendin Jo heb je als lezer vaak de neiging om Loris eens goed wakker te schudden: zijn enige passie is boeken lezen, de uitgeverij betaalt hem weinig tot niets maar Loris gaat er vanuit dat zijn ouders er nu eenmaal zijn om hem te onderhouden. Hij vindt boeken lezen nobel genoeg om te weigeren ander werk te zoeken, ook al moet Loris van alles uit de kast trekken om ook nog eens al zijn medische onderzoeken te financieren.

Ingebeelde ziekten

Loris gaat ver in zijn ingebeelde ziekten en zijn angsten en is zo een makkelijke prooi voor influencers. Het maakt hem tot slachtoffer, waardoor je ook wel een beetje van hem kunt houden. Ook door zijn sympathieke opa, bij wie hij het liefst was. Je voelt mee met de tegenslagen die hij in zijn jeugd krijgt te verwerken, ook al zijn die niet zo immens dat je ze aan de basis van zijn geestelijke gezondheid kunt leggen.

Dat laat Caminito dan ook in het midden: ze schetst het leven van een jongeman in de buitenwijken van Rome en deels op het platteland. Wanneer hij dan eindelijk volwassen moet zijn, blijkt de wereld toch te groot voor hem en probeert hij zich terug te trekken in een steeds kleinere wereld. Onderhoudend door het groteske, verontrustend door de actualiteit, omdat steeds meer jongeren in deze slecht begrepen zone leven. En toch luchtig en mooi geschreven.

Julia Caminito – De symptomen (Il male che non c’è, vert. Hilda Schraa), Cossee 2025

Deze bespreking is ook geplaatst in Smitakis Boekenlust, mét leestips: https://smitakisboekenlust.com/giulia-caminito-de-symptomen/