Kawaii

Kawaii is een Japanse term die staat voor schattig, of lieflijk. Kawaii is wat Before the coffee gets cold van de Japanse (toneel)schrijver Toshikazu Kawaguchi zeker uitstraalt. Het is een lief boek, een heuse ontsnapping aan de gewelddadigheid van het nieuws en de boze buitenwereld.

Het boek speelt zich af in café Funiculi Funicula, een klein ondergronds koffietentje ergens in een Japanse stad. Er is daar één stoel die je naar een andere tijd kan verplaatsen, voor heel even, tot je kopje koffie koud is geworden. Daarnaast zijn er nog wat beperkende voorwaarden, waarvan misschien de belangrijkste is, dat wat je ook doet, de uitkomst van de gebeurtenissen niet zal veranderen. Het heden blijft hetzelfde. Dat is de voorwaarde die veel klanten ontmoedigt, want wat voor zin heeft het om terug te gaan in de tijd, als je toch niks kan veranderen? In het boek, dat feitelijk bestaat uit vier korte verhalen, volgen we de mensen die ondanks alle beperkingen tóch besluiten om terug te gaan in de tijd. Of vooruit. En die weliswaar het heden niet kunnen veranderen, maar wél zichzelf.

Het is een fijn boek om te lezen, maar tegelijk ook weer niet verpletterend. Een minpuntje vond ik dat het boek gebaseerd is op een toneelstuk, en dat je dit nog iets teveel terugleest in de tekst. De setting - het café - is klein, als een toneel. Van alle aanwezige personages wordt steeds heel precies verteld waar ze in die setting staan, hoe ze zich erin bewegen en wat ze aanhebben. Het laat wat dat betreft heel weinig aan de verbeelding over en had nog wel een extra redactieslag verdiend.

Bezwaarlijker vond ik de (Japanse) moralistische ondertoon van het boek. Wat de tijdreizigers (toevallig ook allemaal vrouwen) leren? Offer jezelf op, voor je vriend, je man, je familie, of je kind. Ga vooral niet voor je eigen dromen, maar doe wat anderen van jou verwachten en maak hen gelukkig, en daarmee jezelf. Nou lukte het mij best goed om de ergernis over die boodschap te onderdrukken en me gewoon onder te dompelen in het verhaal, en ik zou het boek zeker nog steeds aanraden aan wie op zoek is naar gewoon even een lief boek voor tussendoor.