Lezersrecensie
Op en top Belgisch!
Ik ben een groot liefhebber van de schijfstijl en het taalgebruik van de schrijver Erwin Mortier. Ik ben ook een liefhebber van toneel. Het hoeft dan ook geen betoog dat ik verkocht ben voor het samengaan van literaire teksten en theater. En dan kom je al snel bij Guy Cassiers terecht, sinds 2006 artistiek directeur van Toneelhuis. In binnen- en buitenland oogst hij veel waardering met zijn eigenzinnige theatertaal waarin visuele technologie een geslaagde combinatie vormt met passie voor literatuur.
Op vraag van Guy Cassiers schreef Erwin Mortier een nieuw toneelstuk over de sculptuur “Passions humaines”/”De menselijke driften” van de beeldhouwer Jef Lambeaux. Cassiers gebruikte deze sculptuur tijdens de slotscene van zijn enscenering “Ring des Nibelungen” van Wagner. Hij raakte zodanig onder de indruk van dit werk en de aan dit werk verbonden geschiedenis dat hij er iets mee wilde doen. Ondertussen is het resultaat van hun gezamenlijke onderneming al in première gegaan.
Ik heb genoten van de toneeltekst geschreven door Erwin Mortier. Op een prachtige, stilistische manier, gebruikmakend van zijn prozaïsche schrijfstijl en woordkeuze brengt hij niet enkel het werk tot leven maar ook de commotie die aan het werk verbonden was en er tot op de dag van vandaag –misschien- ook nog is. Je ervaart de spanning tussen het koningshuis en de clerici omwille van het sensuele, het expliciete naakt, de zonden, de dood… Je hoort de katholieken schande spreken en de liberalen jubelen over het werk. Je ervaart de rivaliteit tussen de architect Horta, belast met de bouw van een paviljoen om het werk in onder te brengen en de kunstenaar Lambeaux. Dit laatste droeg er toe bij dat het kunstwerk nooit toegang gevonden heeft tot het grote publiek. Sinds 2014 kan je het werk aanschouwen door een houten deur met een kijkgat! Zo zie je maar hoe een beeldhouwwerk de gemoederen in België decennia lang heeft weten te beroeren. Deze laatste zinnen even geheel terzijde en nu dus terug naar Mortier. Mortier heeft sterke dialogen uitgewerkt voor de verschillende personages. Hun intriges, passies, harttochten, meningsverschillen geven perfect de tijdsgeest, de heersende normen en waarden, de schijnheiligheid, de onoprechtheid, de huichelarij, aan het einde van de negentiende eeuw weer. Zo brengt hij het “Passions humaines/ ”De menselijke driften” pas echt tot leven. En om in geheel Belgische sfeer te blijven zal het toneelstuk gebracht worden door en tweetalige Frans-Nederlandse cast en bevat de boekuitgave ook de Franse vertaling door Marie Hooghe. Ik kijk al uit naar de voorstelling …..hopelijk kan ze tippen aan de toneeltekst!