Monument

De junival lijkt bij oppervlakkige beschouwing een tussendoortje in het oeuvre van Jan Wolkers. Niets is echter minder waar.

Het is een dun boekje, waarin in dertig (soms heel korte) hoofdstukjes een monument wordt opgericht voor zijn overleden moeder en zijn overleden poes Voske.
Soms heb je in de eerste zinnen nog niet door om wie het hoofdstukje zal gaan. Maar Wolkers schrijft dan ook: 'Mijn moeder was een poes'. Zo kon zij zich - ondanks haar corpulentie - geluidloos door het huis begeven. En leek ze soms in de stoel te dutten, maar had precies in de gaten wat er om haar heen gebeurde.

De junival (de titel verwijst naar jonge peertjes die in de zomer uit de boom vallen, omdat het er teveel zijn) bevat prachtige Wolkeriaanse beschrijvingen van zowel moeder als kat. Liefdevol en openhartig, sommigen zullen het wellicht sentimenteel vinden. Wacht maar tot je een écht verlies moet doormaken, dan praten we verder.

De junival is weer op de werkelijkheid gebaseerde fictie, zoal altijd bij Wolkers. De verteller in het boek heet René. En de dood van de moeder in het boek is totaal anders dan hoe het in werkelijkheid is gegaan, weten we uit de dagboeken. Maar fictie of niet, de bedoeling van Wolkers is van meet af aan duidelijk. Het monument staat als een huis.