Lezersrecensie

Toen de Indianen niet meer als personen werden aanzien


hugovr hugovr
20 mrt 2024

Het boek beschrijft de ondergang van de Indianen in de periode 1850 – 1890

Vrij snel nadat de Europeanen in Amerika aankwamen waren er conflicten met de Indianen en werden plantages gevormd waar ze als slaven tewerkgesteld werden. Vanaf 1800 kwamen er zeer veel kolonisten die naar het binnenland gingen om er zich te vestigen. Toen rond 1850 goud werd gevonden, werd deze emigratiegolf nog versterkt. Het leger bouwde tal van forten en er werden wegen en treinroutes aangelegd.

Heel wat Indianen waren nomaden en ze leefden van de jacht. Buffels waren een belangrijke bron om in hun levensonderhoud te voorzien. De grond was gemeenschappelijk bezit en was geen persoonlijke eigendom. De meeste stammen leefden harmonieus met de natuur en waren vredelievend. Ze kenden geen zware wapens en hadden geen geschreven taal. Ze leefden in stammenverband, er was geen centraal gezag. Er waren dus enorme verschillen in de levenswijze van de blanken en de Indianen. De blanken waren overtuigd van hun eigen superioriteit. Ze wilden handel drijven en legden hun wil met geweld op. De Indianen dienden zich op alle vlakken aan te passen aan de blanken, indien ze dit niet deden ontstonden er conflicten.

Rond 1850 was de aversie tegen de Indianen groot, zeker bij de overheid en het leger. Het land werd gezien als een enorme opportuniteit, waarbij niets de expansie in de weg mocht staan, ook de oorspronkelijke bevolking niet. Toen deze zich verzetten werd het politiek-militair aangewezen geacht dat de Indianen in reservaten zouden samengebracht worden, omdat een samenleving van blanken en roodhuiden samen als onmogelijk werd beschouwd.

Er werden verdragen gesloten – met ongeletterde Indianen – die echter voortdurend werden gebroken. Zodra blanken een gebied willen bezetten omdat de grond erg vruchtbaar was of om de bodemschatten uit te graven, werden de verdragen aangepast en dienden de Indianen te verhuizen.

Niemand verdedigde de Indianen en als er toch iemand was die zich wou inzetten om hun lot te verbeteren, werd hij geïsoleerd en diende ontslag te nemen. Bij de soldaten die instonden voor de veiligheid was het grootste deel de mening toegedaan dat alle Indianen dienden afgemaakt te worden. In 1879 werd er zelfs een rechtszaak gehouden met de vraag of een Indiaan wel een persoon was – en hierdoor ook rechten had. De overheid wilde dit echter niet inzien zodat ze hun politiek van volksverhuizingen naar reservaten ongebreideld kon blijven doorzetten.

De buffels werden ook als een storend element aanzien door de veeboeren en ze veroorzaakten ongelukken met de treinen. In 1850 waren er nog meer dan 3 miljoen, maar ze werden massaal afgeschoten, waardoor ze in 1900 zo goed als uitgestorven waren. Mede hierdoor leden vele Indianen honger.

Het boek beschrijft 350 bladzijden lang de ene inbreuk na de andere, deportaties, valse beschuldigingen e.d. Als je u realiseert dat dit pas 150 jaar geleden was, wordt je stil, maar laat ons duidelijk wezen, in deze periode bestond de slavernij nog. Het is geen vlot lezende lectuur, soms wordt het wat veel, maar het is goed om het diep te voelen wat de gevolgen zijn als bevolkingsgroepen niet langer als mensen worden aanzien. Soms is het nodig om ons te realiseren dat een deel van onze welvaart door de “opbrengsten” van dit soort wantoestanden werd bereikt.

In alle tijden zijn er momenten geweest waarbij mensengroepen niet langer als “mensen” werden aanzien en rechtloos werden. In deze tijd met het opkomend extreem nationalisme, het mondiale migratievraagstuk en de milieuproblematiek mag een dergelijk werk voor mij als “verplichte lectuur” worden aanzien in de scholen. Om even stil bij te blijven staan.

Reacties

Meer recensies van hugovr

Boeken van dezelfde auteur