Meer dan 5,5 miljoen beoordelingen en recensies Organiseer de boeken die je wilt lezen of gelezen hebt Het laatste boekennieuws Word gratis lid
×
Lezersrecensie

Pakkend slavenverhaal uit Suriname.

Pierre MG Peeters 01 oktober 2020
De smeekbede verhaalt de geschiedenis van jurist Engelbert Kelderman, die einde 18e eeuw administrateur/beheerder van enkele plantages in Suriname wordt, en van Dédé, slavin op een van deze plantages. We lezen het verhaal afwisselend uit het oogpunt van Engelbert – later ook vanuit het standpunt van zijn zoon Gerrit – en uit het oogpunt van Dédé.

Engelbert krijgt in Nederland te horen dat er met de suikerplantages in Suriname erg veel geld verdiend kan worden. Dit klinkt als goud in zijn oren, want hij heeft schulden. Hij beslist dan ook om af te reizen naar Suriname en zijn gezin in Nederland achter te laten.

Dédé verneemt van haar moeder hoe zij, haar familie en lotgenoten als slaven terecht gekomen zijn en tewerkgesteld worden in Suriname. Dédé werkt eerst op het land, waar zij zware arbeid moet verrichten en naderhand wordt zij aangesteld om als hulpje en later kokkin te werken in het huis van haar meester. Als huisslaaf heeft ze uiteindelijk een beter leven dan de anderen die hard labeur uitvoeren in/op de plantages en veel vernederingen en straffen moeten ondergaan van de opzichters.

De smeekbede is een erg boeiend en intrigerend boek. Rode draad doorheen het verhaal is slavernij en de wil van Dédé om zichzelf en haar zoon vrij te kunnen kopen en als vrij persoon te kunnen/mogen leven.

Oorsprong van het boek ligt in een teruggevonden brief waarin Wilhelmina van heer E. Kelderman, in casu Dédé, haar meester bedankt om haar te hebben vrijgekocht. Het was echter ook een smeekbede om werk, omdat zij op straat stond. Omwille van onrusten op/rond het vasteland en het wemelen van kapers op de zeeën, bereikte de brief nooit zijn bestemming.
Auteur Lianne Damen, historica van opleiding, deed verder onderzoek naar de slavernij in het algemeen en in het bijzonder op Suriname. Zij gaf de hoofdfiguur een gezicht, een stem, een identiteit! Dédé’s leven was zwaar en liep nooit over rozen. Zij was niets of niemand, had geen rechten, enkel maar plichten en behoorde toe aan de eigenaar van de plantage.

De auteur heeft een zeer mooie schrijfstijl. Vlotte gestileerde zinnen beschrijven hoe het er aan toe ging en hoe het de personages verging. Bij sommige passages was het soms slikken bij en over de hardheid, de gruwel die mensen elkaar (kunnen) aandoen. Ook de tegenstelling tussen slaven en meesters weet zij mooi te beschrijven. Ze verbloemt niets en dat maakt het verhaal realistisch en geloofwaardig. De feiten spelen zich als het ware voor je ogen af, zo beeldend en krachtig is deze roman.

De auteur heeft niet louter een verhaal geschreven, maar baseerde haar roman ook op historische feiten, zoals de afgeslagen aanval van de Engelsen op Paramaribo. Het boek belicht een periode waar ikzelf niets van af wist en ook nooit over had gehoord.

Op de cover staat het pakkende schilderij ‘Dinah, Portret of a Negress’ van Jonathan Eastman Johnson. Leunend op een stok, met doffe ogen en mijmerend over ‘wie of wat ben ik?’ Een sterke verwijzing naar de inhoud van het boek.

Als lezer maakte ik ook de bedenking dat slavernij an sich nog steeds bestaat. Er werken in o.a. groenten en fruitplantages nog veel mensen voor een bescheiden (honger)loon en in povere huisvesting…

Leuk is dat de auteur achteraan het boek van een verklarende woordenlijst voorziet voor begrippen en uitdrukkingen.
Dit mooie, intrigerende en pakkende debuut met zijn mooie omslag en een compleet, veelzijdig en realistisch verhaal waardeer ik graag met 4.5 sterren.

Meer fijne recensies op www.indeboekenkast.com

Reageer op deze recensie

Meer recensies van Pierre MG Peeters

Gesponsord

Wanneer zijn ploeg vastloopt door een reusachtig bot, gaat Boer Boris samen met Berend en Sam op onderzoek uit. Van welk dier zou dit bot kunnen zijn? Een cavia? Een marmot?

Marie zit op de beste school van de wereld met de allerliefste juf. Als haar klas uitgenodigd wordt om een week te ruilen met een andere klas, logeert Marie zelfs in een villa met zwembad en paarden.

De TikToks die geheimen van leerlingen én docenten onthullen, zijn enorm populair op Lauries school. Maar is het wel echt ongeluk als een meisje uit een van de sappigste TikToks om het leven komt?

Met zeven sleutels kan een bont gezelschap reizigers de schat van de meedogenloze Roverkoning in handen krijgen, als ze langs de zeven bewakers kunnen komen.

Noura leeft met een groot geheim – haar moeder mag absoluut niet ontdekken dat ze bij volle maan in een weerwolf verandert. En dan is er nog dat andere grote geheim ...

Als het afbrokkelende gebouw van Brams middelbare school wordt gesloten, moet hij ergens anders heen dan zijn beste vriend, Theo Thorbecke. Kunnen ze de school nog redden?

De kikkertjes maken weer met veel plezier en humor hun stripboeken. Met hun opbrengsten kunnen ze snoep kopen. Of kunnen ze het beter samen aan iets anders besteden?

Waakgorgel Jukko vertelt de Waakgorgeltjes-in-Opleiding en Melle dat er boven de poolcirkel een groot leger Brutelaars oprukt. De verdedigende Gorgels vallen allemaal in slaap.

Drie tieners bekennen de moord op Mirza. Alle drie hebben ze een motief, maar slechts een van hen is de dader. Wie viel Mirza aan op het feest? Wie is de mystery guest?

Er is een landelijke internetstoring en nu kunnen Quinn en Aaron geen huiswerk maken. Ze moeten een voldoende halen, anders moeten ze stoppen met hun videokanaal.

Een ode aan de allesoverstijgende kracht van vrouwenvriendschap en een intiem portret dat een nooit eerder getoonde kant van Marilyn Monroe laat zien.

Als haar vader haar herinneringen vertelt die niet rijmen met de geschiedenis zoals zij die kent, gaat Olga twijfelen over haar achtergrond.

Dit is het sensationele verslag van hoe Red Bull luidruchtig de Formule 1-wereld instapte en steeds succesvoller werd om uiteindelijk de sport te domineren met Max Verstappen.

Twee advocaten, de een wit, de ander zwart, proberen hun ten onrechte beschuldigde zwarte verdachte van de doodstraf te redden.

Tijdens een roerige debatavond aan de universiteit in Kiev verklaart Dani's jeugdvriend Pavel dat het socialisme dood is. Wanneer Pavel vervolgens verdwijnt, gaat Dani naar hem op zoek.

Journalist Gina deed jarenlang verslag van oorlogen over de hele wereld, maar sinds kort is ze correspondent in Rome. Na een zwoele zomeravond belandt ze in bed met haar jeugdvriend Okke.

Wanneer Poppy anonieme brieven ontvangt, betrokken is bij een ongeval en verrast wordt door een groot geldbedrag, wordt haar veerkracht zwaar op de proef gesteld.

Schrijfster Keet ontdekt dat de eigenaresse van een sjofele strandtent waar ze graag komt, illegaal onderdak biedt aan een groepje jongeren.

Bruce Cable, de extravagante boekhandelaar die zijn winkel bestiert op Camino Island, en de groep schrijvers die hij om zich heen heeft verzameld staan voor een nieuwe uitdaging.

Tanya, een Britse exchange student, komt een jaar lang in het gezin van Natalie en Matt wonen in hun luxe huis in Los Angeles. Ze begint steeds meer te lijken op hun overleden dochter Anabel.

Wanneer haar buurvrouw Kira dood wordt aangetroffen denkt iedereen aan zelfmoord. Maar Nancy is ervan overtuigd dat er kwade opzet is.

Amsterdam, 1824. In de kinderkolonie heerst een hard regime van tucht en discipline. Samen maken Karel en Lize een plan: proberen te ontsnappen uit Veenhuizen ...

Cornelisse en Wertheim selecteerden de mooiste en indrukwekkendste verhalen uit 12,5 jaar Echt gebeurd. Ook op papier beklijven deze verhalen. Een feest om te lezen!

Het team is een oude sekte op het spoor als plotseling de cold case roodgloeiend wordt: een jonge vrouw is sinds een paar dagen spoorloos verdwenen...

Pim Franssen beschrijft zijn reis vol beproevingen van twee jaar en twee dagen door 26 Afrikaanse landen in een oude Land Cruiser.

Over vergeving, spijt hebben van altijd maar doorgaan, het plezier van simpel leven en de kracht die schuilt in gewoon geluk.

Op Ivy's safari’s worden dieren alleen gefotografeerd. Ze stuit daarbij op verzet van de andere witte jagers, maar ze zet vastberaden door.

De zeventigjarige Cecilia kijkt ernaar uit de zomer ongestoord aan de kust door te brengen. Dit plan wordt echter verstoord als ze een onverwachte gast aantreft.

Met zijn kenmerkende opgerolde sokken, zijn taaiheid en wilskracht hoort Søren Lerby bij de absolute boegbeelden van het voetbal.

Als de jonge Ned Maddstone zich na een uit de hand gelopen grap op school plots in een streng bewaakte gevangenis bevindt, ziet de toekomst er veel minder rooskleurig uit.

Als je het lastig vindt om je gewoontes te veranderen, ligt dat niet aan jou. Slechte gewoontes blijf je herhalen, omdat je de verkeerde methode gebruikt.

Miljardair Georg zoekt hulp bij zijn vriend Joe Carling, voor zijn spoorloos verdwenen kleinzoon en enige erfgenaam. Iemand heeft er baat bij heeft als Filip nooit gevonden wordt …

Dumouin wordt geconfronteerd met plekken waar nederlagen, crashes en rivalen een voedingsbodem bleken voor twijfels, frustraties en onzekerheden.

Het jaar van Gwen van Poorten varieerde van paddoceremonies tot botox, van met je partner naar Burning Man en je daar verloven tot het verbreken van die verloving.

Qmusic-dj en brandweerman Tom geeft aan de hand van heftige, verdrietige, leuke en soms idiote verhalen een eerlijk en inzichtelijk beeld van het leven van een brandweerman.