Leve de anesthesie

De titel The way of all flesh symboliseert één van de belangrijkste thema’s in het boek: we worden geboren en gaan dood. Dat is de weg van alle levende wezens. Geen ander beroep is zo nauw verbonden met zowel het begin als het einde van het leven als dat van de dokter. Medici, of mensen geïnteresseerd in medische kennis, zijn daarom de hoofdpersonen in het boek. Een onderliggende thema is dat zonder anesthesie de geboorte, het leven zelf en het genezen van kwalen een stuk pijnlijker verloopt. Tot opluchting van mij als lezer werd er in de loop van dit boek de weldadige eigenschappen van chloroform ontdekt. Het middel zorgt ervoor dat je een tijdlang buitenwesten bent en de ergste pijnen niet hoeft door te maken.

Deze thema’s zijn gevat in een goed, vlot lopend verhaal dat start in Edinburgh in 1847. Will Raven, een student geneeskunde vindt een bevriende prostituee dood in haar kamer. Hij vlucht weg maar wordt vervolgens afgetuigd door loopjongens van iemand van wie hij veel geld heeft geleend.
Dat levert een behoorlijk gehavend gezicht op terwijl hij de volgende dag moet beginnen als assistent van een gerenommeerde gynaecoloog: dr. Simpson. Het blijkt een bijzonder huishouden te zijn, met onder meer de slimme dienstmeid Sarah Findley geïnteresseerd in medische zaken, en hierin aangemoedigd door dr. Simpson. Daarnaast doet hij onderzoek door verschillende middelen op zichzelf uit te proberen naar de mogelijkheden van een verdoving bij een lastige bevalling. Een assistent met een ‘verbouwd’ gezicht past wel in dit huishouden.

Wij volgen Will bij zijn huisbezoeken met dr. Simpson en bij zijn colleges geneeskunde waarin beeldend wordt beschreven hoe een amputatie zonder verdoving wordt uitgevoerd. De huisbezoeken brengen Will in de rijke en arme delen van Edinburgh en hij assisteert bij lastige bevallingen – ook heel beeldend beschreven – door bijvoorbeeld ether toe te dienen. Tussendoor wordt hij geconfronteerd met de dood van een dienstmeisje en een andere prostituee die ongeveer op dezelfde manier zijn omgekomen als zijn overleden vriendin. Met behulp van Sarah onderzoekt hij deze moorden en uiteindelijk lukt het hen het raadsel te ontcijferen.

Het boek heb ik in een leesclub gelezen en over het algemeen was de mening dat het verhaal spectaculair begint, daarna vertraagt en pas aan het einde weer spannender wordt. Een aantal deelnemers vond dat hierdoor de vaart uit het verhaal ging. Ik ervaarde het daarentegen als prettig omdat de personages uitgebreid worden voorgesteld en mijn interesse meer uitgaat naar de medische zaken dan het oplossen van een moord.
Opvallend was dat het boek het symbool van literatuur kreeg. Volgen wij de redenatie van Wim de Bie dan kan het geen literatuur zijn want het verhaal eindigt goed. Voor een thriller is het boek niet spannend genoeg en daarom zou dat symbool evenmin terecht zijn. Een collega-lezer typeerde het boek als een misdaadroman en daar kan ik mij wel in vinden. Ik wil nog het woord interessant eraan toevoegen omdat je in het boek ook het een en ander opsteekt over medische geschiedenis. Een vervolg van de avonturen van Will en Sarah wil ik daarom zeker wel lezen.