Niemand is zonder zonde

Voordat Erik Vlaminck zich volledig aan het schrijven wijdde, werkte hij enige tijd in de psychiatrie. Wellicht ontwikkelde Vlaminck daar, waar de mens zich soms van zijn meest onversneden, rauwe kant laat zien, zijn open blik op de mensen, hun omgeving en de omstandigheden waarin ze leven.

In Een berg mens onder witte lakens ontmoet de lezer André Nachtegael. De voormalig vrachtwagenchauffeur die vrij standaard zijn gesprekspartner opdraagt “vierkant zijn kloten te kussen” is in het ziekenhuis beland. Daar bestookt hij zijn kamergenoot van kamer 226, de schrijver zelf, ongevraagd met zijn levensverhaal. Een verhaal waarin hij, zo blijkt uit de wisseling van perspectief, creatief met de waarheid omspringt om wellicht op die manier met zichzelf in het reine te kunnen komen.

De schrijver is een bescheiden personage in zijn eigen roman, maar de paar opmerkingen die hij maakt zijn raak. Hoewel soms een beetje moraliserend houdt hij André met uit pure irritatie ontstane tegenvragen en weerwoorden een spiegel voor en confronteert hij André met zijn ambivalente levensopvattingen.

“Mijn vader is een bange man.” Met deze woorden slaat dochter Marleen de spijker op zijn kop. Alles wat nieuw is of anders is dan hij het gewend is maakt André met verbaal geweld en hufterig gedrag met de grond gelijk. Hij is uitgegroeid tot een racistische man die denkt dat homoseksualiteit “gewoon een uitspatting van de menselijke soort” is. “Ik realiseer mij dat ik jaren en jaren beesten heb vervoerd en dat ik in al die tijd nooit een homofiele stier ben tegengekomen. Jamais! En ik heb ook nog nooit over een homofiele varkensbeer gehoord. Of over een hengst die jeannet is.”

André verdient niet bepaald de schoonheidsprijs met zijn levenswandel. Met alcohol verdooft hij onder meer zijn na een vluchtmisdrijf opgelopen trauma. Hij maakt volop gebruik van wat hij anderen verwijt: “de achterpoortjes van de wetten.” Voor zijn naasten is er weinig tot geen aandacht. Zijn allerbeste vriend, van kleins af aan kennen ze elkaar, laat hij zitten wanneer deze invalide raakt.

Daar tegenover zet Vlaminck personages als dochter Marleen en echtgenote Karlien. Deze twee vrouwen hebben ondanks zijn tekortkomingen te allen tijde een plek in hun hart voor André.

Op directe en humorvolle wijze werpt Erik Vlaminck in deze prachtige roman de vraag op: Is een mens die gruwelijke fouten maakt per se een slecht mens? Door alle facetten die in een mensenleven spelen ongecensureerd te belichten laat hij zien dat niemand zonder zonde is.