Malpertuis van Jean Ray

Zelf heb ik voor het eerst kennis gemaakt met Jean Ray, onder de naam John Flanders, toen ik vorig jaar naar FACTS in Gent ging en in de Expo stond met mijn eigen boeken.
Uit dit boek blijkt dat de schrijver over de wereld een beroemdheid was, en dat hij veel heeft uitgegeven bij bijvoorbeeld Averbode. Blijkbaar gaat voor hem het gezegde op, dat een profeet in eigen land niet wordt geëerd. Iets wat in het Nederlandstalige SFFH genre mij helaas maar al te bekend voorkomt. (Tegenwoordig leest men liever Engels).
De vertalers die voor in dit boek worden genoemd hebben goed werk geleverd door een overzichtelijke bundel samen te stellen met de verhalen van Jean Ray over het Malpertuis. Een spookhuis in Gent, dat zoals op de achterflap te lezen is, wellicht slechts in de vierde dimensie te vinden zal zijn. Maar na het boek te hebben gelezen, hoef ik er niet heen. Er gebeuren op zijn zachts gezegd vreemde dingen met de lotgevallen die verplicht in het Malpertuis verblijven, nadat de eigenaar ervan gestorven is. Degenen die zijn erfgenamen zijn, zijn gedoemd hun verdere leven in dit akelige gebouw te slijten. Het verhaal, dat gevolgd kan worden vanuit Jean-Jacques Grandsire, is op zijn zachts gezegd mysterieus en bij tijden griezelig. Het staat te boek als een horrorverhaal maar door de wat ouderwets overkomende schrijfstijl werd ik als lezer nergens echt het Malpertuis ingetrokken en meegesleurd in de angst. Waar ik blij om ben, want ik houd niet zo van bangmakerij en horror.
Toch kon ik dit boek wel waarderen, al is het geen leesboek zoals we dat nu kennen in onze tijd. Dit boek is wat er, volgens mij, mee beoogd is: een ode aan Jean Ray en zijn betekenis voor Vlaanderen en in het bijzonder voor de stad Gent.
Het tweede deel van het boek is geschreven vanuit een ander personage. Dit is eerder een onderzoek naar wie de personen in het Malpertuis nu eigenlijk zijn en hoe het zo gekomen is dat ze daar hun verdere leven in een nogal saaie en geestdodende omgeving moeten slijten. Door de voetnoten die bepaalde termen verduidelijken is erachter te komen waar Jean Ray zijn inspiratie uit heeft geput. Ik vond het interessant om de mythologische goden, theosofie, rozenkruisers en de kabbala daarin te ontdekken. Natuurlijk zat er iets lugubers achter het verhaal van het Malpertuis, maar dat ga ik niet verklappen in deze recensie. De geïnteresseerden kunnen dit beter zelf gaan lezen.
Ik vind het boek voornamelijk waardevol als een document dat recht wil doen aan de Belgische schrijver, Jean Ray. Omdat het lezen niet echt soepel ging en ik over veel woorden struikelde, waardoor ik er steeds over na moest denken wat ik nu eigenlijk aan het lezen was, was deze tekst meer een studieboek dan een leesboek voor mij. Daarom geef ik het ook maar drie sterren. Het is wat gedateerd. Desalniettemin werd mijn fantasie tijdens het lezen getriggerd en zou ik het niet gek vinden als schrijvers uit onze tijd inspiratie halen uit dit Boek. Vervolgens zouden ze dan eigen, nieuwe verhaalelementen eruit kunnen distilleren en er nieuwere verhalen mee maken die meer passen in onze tijd. De ideeën van Jean Ray spreken mij, als schrijver, zeker aan. Daarom ook vind ik de vertaling van dit werk een waardevol project van Poespa Productions.