Advertentie

'Voorbij, voorbij' is de debuutroman van journalist en radiomaker Clairy Polak. Na dertig huwelijksjaren werd het geluk van Clairy en haar man Nico wreed door alzheimer verstoord. Het verhaal is grotendeels uit het leven van Clairy en Nico gegrepen. Om de pijnlijke herinneringen te verzachten maakte Clairy van zichzelf en haar man twee romanfiguren, Leo en Judith.

Een goede vriendin had Judith gevraagd een lijstje met nieuwe levensdoelen te maken. Wat zou Judith willen of juist moeten doen zodra Leo in een verpleeghuis zou komen te wonen? In eerste instantie was Judith hier wat kribbig over geworden; ze wilde Leo nog helemaal niet kwijt. Maar het advies was goed bedoeld. Judith had jaren lang dag en nacht voor Leo gezorgd, ze had geen eigen leven meer. Een lijstje zou houvast geven en voorkomen dat ze in een zwart gat zou komen te vallen. Na enig verzet kwam de lijst er toch. Naast allerlei praktische zaken zoals verhuizen, het testament veranderen en op zoek gaan naar een baan noteerde Judith op plaats nummer vijf het schrijven van een boek.

De titel van het boek is afkomstig uit het gedicht ‘Herinneringen’ van J.C. Bloem. Judith had Leo het boek van Bloem, jaren geleden, als verjaardagscadeau gegeven. Wanneer ze elkaar iets uit hun jeugd vertelde eindige ze steevast met de laatste regel van het gedicht: Voorbij, voorbij, o en voorgoed voorbij! Het boek staat vol mooie en dierbare herinneringen van Leo en Judith. Daarom past deze titel zo goed bij het boek. Judith vertelt in het verhaal wat er allemaal in hun leven zoal voorbij gekomen is en benadrukt dat het fijne leven wat ze samen hadden voorgoed voorbij is.

Als Judith's echtgenoot rond zijn vijfenzestigste wat verstrooit en vergeetachtig wordt, ontkennen beide echtelieden dat er wat aan de hand zou kunnen zijn. Wanneer uiteindelijk de diagnose alzheimer gesteld wordt, beseft Judith dat hun onbezorgde leven voorbij is. Stapje voor stapje wordt Leo’s leefwereld kleiner, maar niet alleen dat van Leo. Ook Judith kan geen kant meer uit en raakt aan huis gebonden. Ze kunnen niet meer naar het theater, een concert of gezellig met vrienden uit eten. Alles waar het stel altijd zo van heeft genoten is voorbij. Van echtgenoot verandert Judith in verzorger en oppas. Met pijn in haar hart laat Judith Leo opnemen in een verpleeghuis. Judith bezoekt haar man bijna dagelijks. Het is voor Judith ondraaglijk dat hij haar nauwelijks meer herkent en niet meer in staat is om te communiceren. Naarmate haar vertrouwen in de zorg van het verpleeghuis toeneemt, nemen Judith's schuldgevoelens af. Voor het eerst sinds 30 jaar gaat Judith zonder Leo op vakantie naar Zwitserland. Ze geniet van de mooie wandelingen, de rust, het lekkere eten en het bezoek aan oude bekenden. Judith durft weer een klein beetje naar de toekomst te kijken; een toekomst zonder haar geliefde Leo.

‘Voorbij voorbij’ is een ontroerend en openhartig verhaal. Naast het verloop van de ziekte en de invloed die alzheimer op zowel de patiënt als zijn mantelzorger heeft, komen er meer interessante thema’s voorbij in het boek, zoals schuldgevoelens, depressiviteit, wanhoop, eenzaamheid en de dood. Judith kampt voortdurend met schuldgevoelens (vooral over het feit dat ze haar geliefde man in een verpleeghuis op moest laten nemen). Wanneer Leo uit huis is voelt Judith zich vreselijk depressief (wat heeft het leven zonder Leo nog voor zin?). Niet alleen het naderende afscheid van Leo houdt Judith bezig, er spelen ook regelmatig zelfmoordgedachtes door haar hoofd. Ook besluit ze voor zichzelf een euthanasieverklaring op te laten stellen, want een leven zoals Leo nu leidt (of lijdt?) dat wil Judith niet. Het boek is geschikt als leesclub boek. Naast discussies over bovenstaande thema’s kun je ook uren praten over verpleeghuizen. Hoe zou het ideale verpleeghuis er volgens jou uit moeten zien? Wat kunnen we doen om de werkdruk te verminderen? Hoe zouden we jongeren weer enthousiast kunnen maken om in de zorg te werken?

Het verhaal van Clairy kan bemoediging en steun aan mantelzorgers geven. Vlak voor het verschijnen van het boek is Clairy’s man Nico overleden. Ik hoop dat Clairy langzaam de draad van haar leven weer op kan pakken.


Reacties op: Voorgoed voorbij

89
Voorbij, voorbij - Clairy Polak
Jouw boekenplank Jouw waardering
Jouw recensie   Schrijf een recensie
? Bestel dit boek bij Libris.nl Bestel het boek vanaf € 19,99 Bestel het e-book € 12,99
E-book prijsvergelijker