Over de wil om thuis te kunnen komen en het uiteindelijke besef dat ook dát ooit afgelopen zal zijn

Deze recensie werd eerder gepubliceerd op mijn blog GraagGelezen.

Voor in het boek las ik dit:

Weet je hoe een vogel naar de hemel gaat?

Eerst stopt hij ongemerkt met zingen
daarna weet hij niet meer wat hij eten kan
en ziet hij stenen aan voor water

dan kijkt hij voor het eerst verlangend
van beneden naar de wolken
in plaats van andersom

als er niks of niemand in de buurt is
pikt hij gaatjes in zijn borst
om zijn ziel vrijheid te bieden

weer wat later strijkt hij langzaam langs zijn
dof geworden veren, slaat een vleugel
voor zijn ogen, draait zich om

en wacht

L U C H T beschrijft de laatste weken van auteur Eveline van de Putte die ze doorbrengt met haar moeder. Ze zit sinds 23 juli, de trouwdag van haar ouders aan het bed van haar moeder in het verpleeghuis. Op deze dag werd moeder plotseling blind en het werd Eveline daarna al snel duidelijk dat het afscheidsmoment nadert.

“Precies op het moment dat ik de kleine kamer binnenstap, vliegt er een meeuw voorbij het raam. Een grillige schaduw op het veld volgt zijn bewegingen. Ik poets mijn bril en kijk hem na, totdat hij achter de gebouwen verdwenen is. Het is twee uur en het begin van een broeierige middag in augustus, de dertiende dag dat ik naast je zit.”

Het kleine kamertje dat door er spulletjes in te zetten uit het ouderlijk huis een jaar eerder zo goed als mogelijk omgetoverd is tot een thuis voor ma, is de plaats waar dit persoonlijke verhaal zich afspeelt.
Als Ma slaapt kijkt Eveline door het raam naar buiten, ze ziet daar de wandelaars en ook een jonge meeuw die ze de naam Dik heeft gegeven.

Je voelt tijdens het lezen de onzekerheid van Ma groeien; niets is meer zeker voor haar sinds ze blind werd. Ze weet niet waar ze is en Eveline stelt haar op die momenten gerust. De korte gesprekken zijn belangrijk voor hen allebei.
Haar moeder is niet bang om te sterven, alleen de manier waarop roept angstgevoelens bij haar op; ook hier kan Eveline haar geruststellen en aangeven dat ze bij haar zal zijn.

“Al vanaf het begin van de intense mantelzorgperiode, nu ruim twee jaar geleden, compenseer ik de heftige momenten met de kracht van het Zeeuwse landschap. Ik ga wandelen door de mij vertrouwde duinen, langs de zee, en dwaal door verlaten landweggetjes waarin ik tussen de meidoornhagen weilanden of korenvelden zie.”

Het is zo mooi om steeds te kunnen lezen over Dik de zeemeeuw die ondanks dat hij groeit, de tuin niet uit vliegt maar wel pogingen daartoe onderneemt. Dit deed me denken aan Ma, die eigenlijk wel wil sterven maar toch ook weer niet!

Het steeds opnieuw afscheid nemen van haar moeder wordt steeds moeilijker naarmate de tijd vordert. Zal ze haar vierennegentigste verjaardag nog halen. De tijd zal het leren, of zoals Ma zou zeggen:
“Als we het niet rooien, dan witten we het.”

Deze persoonlijke herinnering van Eveline van de Putte is een prachtig verhaal over vasthouden en loslaten, over leven en doodgaan.

“Een oude dame wandelt de tuin in, samen met haar kleindochter en achterkleindochter. Ze houden elkaar stevig vast. Plotseling laat het meisje de hand van haar oma los en begint achter Dik aan te rennen…
...Ze wappert wild met haar armen, alsof ze wil zeggen:
‘Vlieg, vogel, vlieg!
De lucht heeft lang genoeg op je gewacht.
Vlieg, vogel. Vrij!’ “

L U C H T is adembenemend mooi. Het vertelt ons over de wil om thuis te kunnen komen en het uiteindelijke besef dat ook dát ooit afgelopen zal zijn...