Een muzikale Parijse tragedie

Wie de prikkelende titel ‘De laatste klanken van Icarus’ ziet staan op het prachtige, sfeervolle omslag, kan niet anders dan nieuwsgierig worden naar het verhaal achter deze ‘Icarus’. Wie gedraagt zich als Icarus, aan welke hoogmoed maakt hij/ zij zich schuldig en wat schuilt er achter de dramatische woorden ‘de laatste klanken’?

Een roman over een succesvolle straatmuzikant, een violist, met als decor de lichtstad Parijs! Meteen dringen zich beelden op met een bohemien karakter, een boek waarin je als lezer graag vertoeft en comfortabel meelift op de avonturen van zo’n durfal. De violist, die als au pair in dienst is bij Louise en haar echtgenoot, hoeft op slechts één schoolgaand jongetje te passen en heeft dus tijd genoeg om zelf in te vullen. Taallessen volgt hij, hier ontmoet hij een Fins meisje, maar ook komt hij in aanraking met Milan de fagottist waarmee hij een samenwerkingsverband zal aangaan. Afspreken wie waar op welk tijdstip gaat musiceren. Niet te geloven wat er allemaal bij komt kijken wanneer je als straatartiest je plaats letterlijk moet verdienen, er schuilt een hele wereld achter met ongeschreven regels.

De verteller slaagt er wonderwel in de lezer mee te slepen in een verhaal waarin vrij in het begin al hiaatjes te vinden zijn, kleine vraagtekens, aanwijzingen waarin je even wankelt tijdens het lezen. Wat vertelt deze ‘ik’, waarom is hij zo aan het spitten in zijn geheugen? Gelukkig heeft hij zijn waardevolle aantekenboekjes met tal van handvatten om zijn herinneringen vorm te geven. Wat wordt hij bewonderd om zijn Parijse artiestenbestaan. Wie doet hem dat na: zoveel verdiend met spelen, een interessante werkgeefster en verkeren in schilderachtig gezelschap, zoals Patrick die opgezette dieren verkoopt.

Af en toe doet het verhaal denken aan het werk van Patrick Modiano, de dromerige Parijse sfeer, het net niet kloppen van dingen, de ongrijpbaarheid van zaken die in eerste instantie zo duidelijk leken…..precies daarom is het boek zo geslaagd. De auteur reikt niet alles op een presenteerblaadje aan, maar spoort de lezer aan tot meedenken en puzzelen; neem alle signalen op en maak het verhaal af of laat het raadselachtig eindigen. Geniet vooral van de mooie beschouwingen die het overdenken waard zijn, zoals deze citaten over de tijd:

‘Mensen denken bij voorbaat tijd te kunnen winnen, maar tijd win je niet, die verlies je alleen maar.’

‘Jammer dat ik niet van meer momenten een foto heb. Nu moet ik het met mijn geheugen doen en staat het verhaal niet vast. Daarbij, een foto is een momentopname, wat er vlak voor of vlak na gebeurde, wordt vloeibaar met de tijd.’

Het is een fijn leesbaar boek waarin sfeer zo belangrijk is dat het verhaal en het willen weten hoe het afloopt niet steeds op de voorgrond hoeft te staan. Ik houd erg van dit soort boeken en vind het leuk om te weten dat Arjen van Meijgaard deels uit eigen ervaring kan putten, hij werkte na zijn eindexamen een jaar als au pair en straatmuzikant in Parijs.