Lezersrecensie
Dit zou in elke boekenkast naast het verhaal van Anne Frank moeten liggen
Wat doe je als auteur als je in between boeken zit en een verhaal hoort dat je direct helemaal bezig houdt? Dan schrijf je daar een jeugdroman over! Dat deed Bianca Mastenbroek inderdaad. Na haar andere jeugdromans met een historisch tintje schreef ze een verhaal rondom het verhaal van mevrouw Backx-Buursma.
Ze dook hiervoor diverse archieven in en ging in gesprek met de hoofdpersoon zelf! Daarna deelde de roman in twee gedeeltes in en vlocht de verhalen door elkaar heen.
“De woorden vullen mijn hoofd. Ik. Ben. Slecht. Anders zou ik toch niet zo behandeld worden?”
In het ene verhaal is de oorlog voorbij en wordt Antje met een heleboel andere mensen opgesloten in het voormalig kamp Westerbork, in dit kamp werden tijdens de oorlog Joden weggevoerd uit ons land. Nu mogen een aantal Joden en mensen van de Binnenlandse Strijdkrachten Antje, haar moeder en vriendin bewaken. Dat gaat met mishandelingen en beledigingen gepaard. Het is een hartverscheurend en eerlijk verhaal waarbij het er soms hard aan toe gaat. Er is ook aandacht voor wat gevangenschap met iemand doet.
Als de lezer in het uitgebreide nawoord leest dat de vele afwijzingen, pesterijen en mishandeling maar een deel zijn van wat Antje heeft meegemaakt dan breekt je hart,
“Ik trek mijn schouders op, maar kan me er niet tussen verschuilen. De blikken raken me net zo hard. Als stenen.”
Het andere verhaal gaat over de oorlog zelf, hoe kwam het zover dat Antje en haar moeder als verrader werden gezien en wat hebben de keuzes van haar vader hiermee te maken?
Daarnaast wordt er verteld hoe de oorlog in Assen verliep, het is ook een mooi verhaal waarin getoond wordt hoe mensen met elkaar omgingen, hoe zat de wereld van een jong meisje in elkaar en hoe gingen kinderen met hun ouders om.
Wat doet angst voor het onbekende met de mensen om je heen en heel praktisch hoe kom je aan eten als er niets is?
Antje wordt genegeerd door haar vriendinnen en sluit zich tot blijdschap van haar vader aan bij de Jeugdstorm. Haar vader zegt dat het net padvinders zijn. Hier voelt ze zich geen buitenbeentje.
Wat opvalt is dat ze ondanks dat haar vader een andere keuze heeft gemaakt waar zij op afgerekend wordt, haar vader toch blijft bewonderen en hem trots wil maken. De loyaliteit naar haar beide ouders is zo duidelijk te lezen tussen de regels door. Ook dat Antje soms beter snapt wat er aan de hand is en dat er niet naar haar geluisterd wordt wat een stuk onmacht geeft wat Bianca weer mooi weet te verwoorden in het verhaal.
De centrale vraag in het boek is “In hoeverre kunnen kinderen verantwoordelijk worden gehouden voor de keuzes van hun ouders?” Dat zag de echte Antje nu weer gebeuren en zij besloot haar verhaal te delen voor het te laat is. Dat maakt dat dit een heel goed boek is om in een leesgroep of klas na te bespreken. Dit boek zou in elke boekenkast naast Anne Franks dagboek moeten liggen
Het boek wordt afgesloten met een uitgebreid verslag van hoe het boek tot stand komt en welke gedeeltes uit het verhaal fictief is en welk gedeelte non-fictief. Hoe het de personen sinds het einde van de jaren veertig gegaan is. Omdat het verhaal zo binnenkomt wil de lezer dat maar al te graag weten. Daarnaast verantwoordt Bianca de verschillende moeilijke keuzes die ze heeft maken tijdens het schrijven. Voor de liefhebber van de geschiedenis van ons land in 1940 – 1945 een mooi en duidelijk stuk om te lezen. En bijzonder dat Bianca ons zo meeneemt in het hele proces.
De hoofdpersoon is inmiddels overleden maar niet voordat ze haar 95e verjaardag uitgebreid heeft kunnen vieren met de kaartenactie die Bianca voor haar georganiseerd heeft ! Heerlijk om dit te kunnen volgen op facebook.