Zijn dromen bedrog?

Een bijzondere roman die me deed denken aan De Stad der blinden en aan de boeken van Kafka. De beklemming, de bevreemdende situaties, de ambtelijke molen in het grote rijk waar Albanië deel van uitmaakt.
Het keizerrijk waarin de roman zich afspeelt is een afschrikwekkende totalitaire staat met bijzonder griezelige trekjes. Om zichzelf te beschermen heeft de staat bijvoorbeeld een decreet uitgevaardigd waarin burgers die een noodlottige blik bleken te hebben, de ogen wordt uitgestoken. Als beloning hiervoor schenkt de staat ze een levenslang pensioen. Die mensen met het boze oog konden door iedereen aangegeven worden!

Via zijn invloedrijke Albanese familie krijgt de jonge man Ebu Qerim een baan in het Tabir Serail, een imponerend gebouw. Het Dromenpaleis.
De ambtenaren daar analyseren de dromen van alle inwoners van het gigantische Osmaanse Keizerrijk. Dagelijks brengen koeriers zakken vol met dromen die vervolgens een selectieproces ingaan. Iedere week wordt er een meesterdroom gekozen en aangeboden aan de sultan. Die droom zou iets zeggen over de toekomst van het rijk, over aanslagen, staatsgrepen. Op basis van zo’n droom worden er dan bijvoorbeeld mensen gearresteerd en gedood omdat ze een gevaar zouden zijn voor de staat of de soeverein.
Surrealistische passages zijn er o.a. wanneer Ebu een bezoek brengt aan het Archief, met tienduizenden dossiers vol geconserveerde dromen.
“ ‘De oude Osmaanse dromen, antwoordde de ander. ‘De allereerste dromen van de stichters van de stichters van het Keizerrijk, of anders gezegd, archeodromen’. ‘Zijn die dan geconserveerd?’ vroeg Ebu Qerim. ‘In zekere zin’, zei de archivaris. ‘Zoals oude muurschilderingen geconserveerd worden. Kijk daar zijn ze, die dossiers daar.’”

Ebu lijkt niet echt blij met zijn baan, is ook voortdurend de weg kwijt in het immense gebouw. Dit kun je zien als symbolisch voor Ebu zelf. Hij raakt regelmatig in verwarring met de situatie. Zijn familie verwacht dat hij als een soort spion optreedt maar hij weet niet wat hij daarmee aan moet. Zijn oom, de Vizier “vraagt hem achter het volledige functioneren van het Paleis zien te komen en het voornaamste, zijn ogen openhouden voor als het moment kwam… Maar waarvoor? Welk moment? wilde Ebu Qerim vragen, maar hij durfde niet. Alles was zo mistig”.

Na een tijdje gaat hij helemaal op in zijn werk en raakt vervreemd van de gewone wereld. Na een snelle promotie naar de afdeling Interpretatie slaat de angst nog meer toe. Welke droom is waardeloos en welke heeft de potentie van meesterdroom?? En heeft een van deze keuzes zijn eigen familie in de problemen gebracht?