Sensatieloze detective die leest als een trein

Ik las Moord in de Oriënt-Expres van Agatha Christie. Dit is het eerste boek van Christie dat ik lees – met de bedoeling om het boek verhaaltechnisch te analyseren. De tekst is in de onvoltooid verleden tijd en het personaal perspectief geschreven. Moord in de Oriënt-Expres wordt 88 jaar de eerste publicatie nog steeds uitgegeven en verkocht, dat zet je als auteur aan het denken…

Het boek bestaat uit drie grote delen. In het eerste deel introduceert Christie de verschillende personages, bekleedt ze het decor, strooit ze met de eerste belangrijke informatie en laat ze de eigenlijke moord op de trein geschieden. Christie heeft een vlotte pen en trekt je moeiteloos in het verhaal. Slechts sporadisch is de vertaling ietwat archaïsch; wie noemt een snor tegenwoordig nog een knevel?

In het tweede deel wordt elk personage en “verdachte” afzonderlijk door de beruchte Hercule Poirot ondervraagd. Hier probeert Christie het mysterie te vergroten: wie liegt er? Wie heeft er een onverwoestbaar alibi? Hoewel er nul komma nul actie in dit deel zit (of in het volledige verhaal), weet je als lezer dat je goed moet letten op alle details die de schrijver laat voorbijkomen.

In het derde en ontknopende deel neemt Poirot alle personages nogmaals onder de loep en onthult hij zijn bevindingen. Het enige dat de beruchte detective daarvoor nodig heeft, is een stoel om te kunnen nadenken. Destijds waren er uiteraard nog geen hypermoderne labs, DNA-swaps en internet. In dit deel wordt Poirot als een waar intellectueel neergezet: de man die als een Einstein elke list doorprikt, geen enkele fout maakt en het van de eerste keer juist heeft. Het bijna bovennatuurlijke brein van Poirot doet een beetje afbreuk aan het verhaal.

Moord in de Oriënt-Expres is een sensatieloze detective waarbij elk fragment, elk detail zorgvuldig wordt afgewerkt. Hoewel ik hier durf te beweren dat het om vrij droge lectuur gaat, leest dit boek als een trein (of als een Oriënt-Expres). Je krijgt van Christie alle puzzelstukjes in handen en je wilt gewoon weten wat het groter plaatje is.

Drie en halve ster, wiskundig afgerond.