Lezersrecensie
Het belang van niet vergeten
Joost Loncin (1955) is journalist en schreef eerder het boek ‘Geheime routes en netwerken’. ‘Het boek van oorlog en vergeten’ is zijn romandebuut.
De negendertige jarige ontwikkelingswerker Charlie Klein keert terug naar België na een traumatische ervaring in Ethiopië. Hij gaat naar De Panne een plaats aan de kust waar zijn familie een drietal appartementen heeft waarvan één bewoond wordt door zijn oma. Wandelend langs de kust, probeert hij om te gaan met de gevolgen van zijn posttraumatische stress stoornis. Maar net als zijn overige familieleden heeft hij niet leren praten over zijn gevoelens en doet hij wat iedereen doet in de familie, net doen alsof je de oorlog gewoon bent vergeten.
Loncin begint het verhaal met een klein stukje te vertellen van wat Charlie in Ethiopië meemaakt. Niet alles, maar net genoeg om vol verwachting door te lezen. Wat volgt kost echter iets meer inspanning van de lezer. De schrijver start verschillende verhaallijnen en ook de verschillende familieleden van Charlie krijgen een introductie. De familie zit echter vrij ingewikkeld in elkaar waardoor je soms even terug moet zoeken hoe de verhoudingen ook alweer zijn. Duidelijk is wel dat de vier generaties die worden beschreven het nodige hebben meegemaakt. Gevlucht uit Bessarabië, de Eerste Wereldoorlog in Manchester doorgebracht of gevochten aan het front. Maar het is met name de Tweede Wereldoorlog die bij deze niet echt praktiserende Joodse familie zijn sporen heeft nagelaten. Er over praten doet echter niemand maar echt vergeten zijn ze het ook niet.
Het niet praten van Charlie over wat er in Ethiopië is gebeurd past mooi in het verhaal en de machteloosheid die dit bij neef en vriend Jacky en zijn vrouw Sarah te weeg brengt is voelbaar.
In de laatste 2 delen van het verhaal brengt de schrijver de verschillende verhaallijnen op een mooie manier bij elkaar. Wel komt het verhaal hierdoor in een stroomversnelling, er gebeurt ineens wel heel erg veel tegelijk. Dat er een relatieve buitenstaander, Hannah de vriendin van Charlie, nodig is om iedereen te laten praten is niet helemaal geloofwaardig maar maakt wel een hoop duidelijk. Het laat zien wat oorlog met een mens doet en het belang van het niet vergeten.
“We waren vrij, maar in een wereld waar alles alweer vergeten was. Heel naar was dat.”
Het boek eindigt met de val van de Berlijnse muur, een gebeurtenis die hoop geeft maar ook doet realiseren dat we moeten blijven doorvertellen wat een oorlog voor gevolgen kan hebben.
Met ‘Het boek van oorlog en vergeten’ heeft Loncin een verhaal neergezet dat laat zien wat de oorlog met een mens kan doen en het belang laat zien van het niet vergeten. Zeker in deze tijd is dat een boodschap die heel actueel is.