Een mysterieuze slow read

Vier vrouwen ( een psycholoog, een bioloog, een antropoloog en een landmeter) worden op onderzoeksexpeditie gestuurd naar Area X, een geheimzinnig gebied dat al 30 jaar afgesloten is van de rest van de wereld. Zij zijn de 12e expeditie die door hun opdrachtgever Southern Reach hier naartoe gestuurd wordt. Elke voorgaande expeditie had een vreemde afloop; expeditieleden verdwenen, pleegden zelfmoord, moordden elkaar uit of kwamen als totaal andere personen terug bij hun familie. Ook breidt het gebied zich langzaam uit.
Ook de leden van expeditie 12 ontdekken al gauw dat er allerlei vreemde zaken gebeuren in area X. Zo ontdekken ze een soort van ingegraven toren die niet voorkomt op de kaarten die eerdere expedities gemaakt hebben. In de toren groeien teksten op de muur, gevormd uit levende wezentjes. En wat zijn de geheimzinnige geluiden die ze regelmatig horen? Al gauw blijkt dat ook expeditie 12 in gevaar is.

Annihilation is een bijzonder boek, dat moeilijk in een hokje te plaatsen is. Het is geen science fiction, het is geen horror, het is geen fantasy of thriller, maar heeft van alles wel iets. Het aspect van geheimzinnigheid druipt als het ware van het boek af, en je wordt als lezer meteen hierin meegenomen. Wat zou er aan de hand zijn? Wie zich de tv-serie Lost herinnert (uitgezonden van 2005 tot 2010), kan zich een beetje een beeld vormen hoe het verhaal loopt. De geheimzinnigheid wordt nog eens versterkt doordat geen van vier personen bij naam worden genoemd, alleen bij hun functie. Het verhaal wordt verteld in de ik-persoon, vanuit het perspectief van de bioloog. Door deze vertelstijl word je snel in de gevoelswereld van de bioloog meegenomen, en voel je de spanning, verwondering en verbazing die zij voelt. Jammer is dat de andere drie vrouwen vrij anoniem blijven; hun karakters komen nauwelijks tot ontwikkeling en je hebt meestal geen idee wat er in hen omgaat.

Als op zeker moment blijkt dat de psycholoog de andere groepsleden kan manipuleren doordat zij blijkbaar hypnotische instructies hebben gehad, ga je je nog meer afvragen wat er aan de hand is. Is Southern Reach wel eerlijk, of zit er een verborgen agenda achter de hele expeditie?

VanderMeer slaagt erin de beschrijving van het gebied werkelijk tot leven te laten komen, door dit te relateren aan het interesse van de bioloog in de natuur en evolutie van gebieden, iets wat in de vorm van flashbacks naar haar jeugd mooi wordt neergezet.

Na een interessante start ontwikkelt het verhaal zich vrij traag, om tegen het einde weer in tempo toe te nemen. Je geduld wordt daarbij wel behoorlijk op de proef gesteld, je wilt immers begrijpen wat er in area X aan de hand is. Maar als je weet dat dit boek deel 1 uit een serie van vier is, voel je natuurlijk al aan dat die antwoorden (nog) niet komen … geen aanrader dus voor lezers die van een afgerond geheel houden!