Leuke, natuurlijke gids om duurzaam te tuinieren

Hoe lege flessen, dode stengels, duivenpoep, zanglijsters en een aardhommel leiden tot een paradijs voor vlinders, bijen en andere beestjes lees je in Het bijenbalkon van Caspar Janssen.

Onder het motto ‘niet zeuren maar doen’ besloot Janssen in het vroege voorjaar van 2019 zijn kale stadsbalkon om te vormen tot een ware (bee)jungle. Dat leidde voor de onervaren tuinier tot een leerzame, vrolijke en soms verbluffende ontdekkingsreis, op zijn eigen balkon.

En juist die onervarenheid, en wat gestuntel is leuk om te lezen, want zelf doen is leuk, maar soms ook behoorlijk lastig. Met hulp van kenners slaagt hij uiteindelijk in zijn missie: een balkonjungle creëren met honderden soorten beestjes, die zijn balkon opeens beschouwen als bron van voedsel en als ideale biotoop voor de voortplanting. Het leest als een gezellige bullet journal.

Nu heb ik geen balkon, maar wel heel veel meters grond tot mijn beschikking. Net als Caspar ben ik al een paar jaar bezig om vlinders, hommeltjes en bijtjes te lokken (en maak ik ook fouten). Dus staat mijn tuin vol met bomen en planten, met mooie kleurige bloemen. Zeer geschikt voor vogels en insecten zou je denken, maar dat klopt dus niet helemaal. Veel planten die voor het uiterlijk zijn gekweekt produceren nagenoeg geen nectar en stuifmeel en zijn dus waardeloos voor bijen, net als veel exotische planten. Daarnaast wordt er in de commerciële plantenteelt vaak veel gif gebruikt. Inmiddels heb ik uit ervaring geleerd dat je je veel beter kunt richten op het investeren van biologisch gekweekte inheemse plantensoorten en zelf doorstekken. In het boek krijg je volop tips over welke soorten geschikt zijn en waar je ze kunt halen.

Het bijenbalkon leest fijn. Caspar Janssen beschrijft op enthousiaste en aanstekelijke wijze waar hij mee bezig is geweest en wat die investering oplevert. Hij houdt bij welke soorten bijen, vlinders, wespen en vogels langskomen op zijn balkon en hoe de planten het doen. Dat levert leuke en interessante weetjes en tips op. Je zou buiten de vlinders en bijen, nog bijna van wespen gaan houden. Zoals van de Franse veldwesp, met zijn wat slungelige voorkomen.

Ik woon zelf al jaren tussen koeien en landbouw in. Hartstikke mooi, en vrij, maar ik heb dus continu een schuldgevoel naar vogels en insecten en andere kleine beestjes, als egeltjes en hazen. Buiten de chemische bestrijdingsmiddelen in de landbouw, worden ook vaak de bermen rigoureus weggemaaid en de sloten verwaarloosd. Gelukkig worden steeds meer gemeenten zich bewust dat ze het anders aan moeten pakken, en worden er rotondes en speciale groene zones ingezaaid met wilde plantenmengsel.

Omdat ik toch graag iets wil(de) doen, bedacht ik dat er hier makkelijk een flink aantal bijenkasten konden staan, maar niet zonder een gedegen ( imker)cursus en flink wat informatie over bijen in het algemeen. Tot ik vorig jaar, met fiets en al rechtstreeks in een zwerm bijen terecht kwam. Gelukkig, zonder ook maar één steek op te lopen. Ik was me al flink aan het oriënteren, toen het boek - Het bijenbalkon langskwam. Na een verhelderend gesprekje met Caspar op Instagram, liet ik dat plan al snel los, want het houden van bijenvolken kan slecht uitpakken voor wilde bijen en dat is/was natuurlijk niet de bedoeling.

Nu wijzer door het boek, zie ik dat het sowieso slim is, om eerst goed na te denken wat er nodig is in de tuin en wat zeker niet. Wist je bijvoorbeeld dat zakken potgrond bij het tuincentrum of de supermarkt slachtafval uit de vleesindustrie (bloedmeel en beendermeel) kunnen bevatten? Dat is toch te bizar voor woorden?
Of dat blauweregen in bloei, vooral honingbijen aantrekt, waardoor wilde bijen dus worden verdreven. Net als het inzaaien van goedbedoeld zaaigoed, waar niet alleen inheemse wilde plantensoorten in voorkomen, maar ook exotische bloemen dus waar wederom honingbijen op af komen.

Na, wat achteraf een suffe aankoop blijkt, van zakjes zaaigoed, neem ik nu na een wandeling vaak voorzichtig wat zaden mee van wilde planten, als dagkoekoeksbloem, teunisbloem of smeerwortel en droog de zaaddozen voor een volgend jaar. (Het is wel handig om op te schrijven van welke plant de zaadjes zijn, i.v.m. zaaitijd en welke soort.)

Ook zie ik nu door de foto's en bijpassende stukjes tekst het verschil tussen verschillende bijen en hommels. Ik kan er eindeloos van genieten, om stil boven de planten te hangen en te gluren naar wat er zoal rond zoemt. Het zijn vooral veel aardhommels, akkerhommels en zand- of grasbijtjes, maar ik herken ook zweefvliegen en verschillende vlinders.

Het Bijenbalkon is een prettig leesbaar boek, met natuurlijke uitstraling, maar ook een leidraad hoe we duurzaam en milieu-en diervriendelijk kunnen tuinieren

Het bijenbalkon |Caspar Janssen | Atlas Contact