Lezersrecensie

“Badly done, Emma, indeed!”


Mieke Scheveningen Mieke Scheveningen
31 mrt 2021

Ik las als ebook de mooie vintage editie in 1897 gepubliceerd door Macmillan en Co Ltd. Er zijn veertig werkelijk prachtige illustraties aan het verhaal toegevoegd. Zo’n verrijking!
Het is begin 1800 en eigenlijk draait dit verhaal om de váder van Emma, Mr. Woodhouse. Hij loopt over van liefde voor zijn dochters, en heeft ze graag dichtbij zich op zijn estate Hartfield. Zeker na het vroege overlijden van zijn vrouw. Sinds de oudste dochter, ‘poor Elizabeth!’, uit huis getrouwd is en na het verlies van de hartelijke gouvernante aan het huwelijk, ‘poor Miss Taylor!’, overlaadt hij Emma en zichzelf met constante onvoorwaardelijke liefde en overbezorgdheid. Zijn grootste angst is de mogelijkheid ook Emma te moeten verliezen. De kerngezonde, achttienjarige Emma is verre van plan om te trouwen of zichzelf de toegeeflijke liefde van haar vader te ontzeggen. Wel is het leven op Hartfield én het sociale leven in het nabije gehucht Highbury saaier dan saai en dan nog eens nóg veel saaier. Emma zet met haar grenzeloze fantasie en gedurfde interpretaties (vooroordelen!) de kleinburgerlijkheid in Highbury flink op scherp en veroorzaakt onbewust veel ophef in gekoesterd gemeengoed. De enige die haar tegenspraak durft te geven is de oudere huisvriend Mr. Knightley. En dat is wel nodig, want ze heeft nog heel wat over respect te leren, ook al geeft ze dat in al haar puberale zelfverzekerdheid niet toe.

“She will be disagreeable in infancy, and correct herself as she grow older.”

Jane Austen (1775 - 1817) schildert met haar pen vele karikaturale situaties en geeft op vilein, schijnbaar (k)luchtige wijze een goed tijdsbeeld weer van de gang van zaken in de korte maar extreme Regency Period van Engeland. Er bestond maar één must voor vrouwen en dat was de bescherming van het huwelijk. Hoe saai het leven in die tijd moet zijn geweest druipt gewoon van de filmisch weergegeven dialogen en innerlijke monologen af! Voor de millennial van nu is het een slow read, maar de moeite waard. De saaiheid van het sociale leven en de irritante bemoeienissen en vooroordelen van Emma zijn ook nu nog heel goed te begrijpen tegenover het decor van onze hedendaagse maatschappij. Tweehonderd jaar later hebben jongvolwassenen te maken met (voornamelijk peer-)pressure, en het veelvuldig brokken maken to ‘grow older’, just like Emma. In dit opzicht is het misschien een idee om hierna Kristien Hemmerechts’ ‘Ik ben Emma’ (editie 2020) te lezen.

Reacties

Meer recensies van Mieke Scheveningen

Boeken van dezelfde auteur