Vroeg 19e eeuws zusterschap, een stille revolutie

Wat een intelligente historische roman! Zeker weten is deze geromantiseerde biografie over Anne Sharp, de gouvernante van Fanny Austen begin 1800, niet alleen prettig ontspannen om te lezen, het zit ook vol inlevingsvermogen in de waarschijnlijke drijfveren van de Austen vrouwen in deze beklemmende Regency Periode. Met de visie van nu schrijft Gill Hornby opnieuw hun eigen verhaal in de stijl van hun gewoontes en zelfs in hun manier van spreken.

Als je Jane Austens romans oppervlakkig leest druipt de beleefde saaiheid van haar verhalen af. Diplomatiek verborg ze de vrouwenpassies, die niet geleefd mochten worden. Jane was haar tijd ver vooruit. Ze besloot in haar romans tot een stille revolutie van de tot zwijgen gebrachte stem van de vrouw. Anne Sharp is zo’n vrouw vol geheimen. Als gouvernante gaat ze de rol van haar leven spelen. Gill Hornby verwerkt deze invalshoek in haar roman.

De vrouw van toen kende geen mogelijkheid tot zelfbeschikking. Haar ‘welzijn’ hing af van de goedertierenheid van mannen onder wiens zorg ze viel. Het was een halsmisdaad voor de vrouw om onconventioneel te zijn op straffe van verstoting. Ze had maar één ‘recht’ en dat was deugdzaam zijn volgens de strenge (wrede) wetten van hun leefwereld, die op de maat van de man afgestemd waren.

Zoveel en meer haal je uit de geschiedenis van Anne Sharp in het werkelijk bestaande landgoed van Godmersham Park. Edward Austen bewoonde deze met Mrs. Austen, hun talrijke kinderen en uitgebreide staf. De twee zussen van Edward, Jane en Cassandra, verbonden zich in een ondergrondse vriendschap met de gouvernante als het trio deugdelijk, vernuftig, spitsvondig in het Hof van Eden.

Schrijver en journaliste Gill Hornby is getrouwd met Robert Harris, eveneens een geliefd auteur. Dit is haar tweede Austen roman en ik weet het zeker, Gill houdt zoveel van de persoon en vrouw Jane Austen dat ze zich aansluit bij dit zusterschap. Ze overbrugt de tweehonderd jaar door de Austen locaties en ego-documenten grondig te bestuderen en er in eenzelfde stijl over te schrijven.
Met elkaar vergeleken was ‘Miss Austen’ een noodzakelijke merklap. ‘Godmersham Park’ is een literair eerbetoon aan het levenswerk van Jane Austen.