'De Engel van München' van Fabiano Massimi is interessant maar lichtelijk onevenwichtig

Fabiano Massimi, de schrijver van De engel van München, neemt ons in zijn historische debuutroman mee op sleeptouw door het vooroorlogse München. De gedetailleerde beschrijvingen van gebouwen en hun inrichting domineren in dit chronologisch vertelde verhaal waardoor de eerste tweehonderd pagina’s van deze dikke factionthriller op een toeristengids lijken. De vele uitleg over letterlijk alles laat maar weinig aan de verbeelding over. Op een gegeven moment wordt de interessante sightseeing trip wat vermoeiend en dreigt de verveling toe te slaan. Net op tijd verandert de schrijver zijn deuntje drastisch en is het genieten van de elkaar in rap tempo opvolgende plotwisselingen. In de driehonderd resterende pagina’s zit de vaart er goed in en ook de ontwikkelingen zijn zeer verrassend. Jammer genoeg is het verschil iets te groot waardoor het boek lichtelijk onevenwichtig overkomt.

‘Een man alleen. Alleen hij kan het zich veroorloven een held te zijn’

De vrijgezelle commissaris Siegfried Sauer is de verteller van het verhaal. Hij onderzoekt met collega Mutti de moord op Hitlers nichtje Geli. Zij is op verdachte wijze aan haar einde gekomen in Hitlers appartement en blijkt tevens zijn minnares te zijn. Het onderzoek vliegt alle kanten op door manipulaties van hoger geplaatsten. Het wordt stopgezet, aangezwengeld en tegengewerkt vanuit verschillende zijden en lijkt net een spionageroman. Het is aan Sauer om te ontrafelen welke complotten gesmeed zijn en dat is een harde noot om te kraken. De toekomst van het land zou er van af kunnen hangen aldus Hitler en anderen. Dit lezen we meerdere malen. Een keer minder had ook gemogen.

Hitler wordt al vroeg neergezet als een narcist. Zo maakt hij zich drukker om zijn pistool dan over zijn nichtje. Ook de rest van de nazikliek en andere personages komen volledig tot leven. Ze worden beeldend neergezet en hun handelingen passen bij hun persoonstype. Het aantal karakters is talrijk. Daarom is het handig dat achterin het boek een lijst met personages staat. Regelmatig spieken is geen overbodige luxe.

‘De nazi’s hebben meer nodig om van te leven dan afranselingen’

Door Sauers ogen bezien we de wijze van opereren van de kopstukken van Hitler’s NSDAP in 1931. De arm van de partij reikt dan al ver ondanks dat ze pas in 1933 officieel aan de macht komen. De angst en het wantrouwen onder de bevolking zit er al diep in en wordt steeds meer voelbaar naar gelang het verhaal vordert. Niemand weet wie hij kan vertrouwen. Ook Sauer heeft hiermee te kampen en zijn onderzoek begint op koorddansen te lijken. De schrijver weet deze verontrustende sfeer goed te treffen.

Alvorens het plot te lezen is het wijs om eerst achterin het boek de historische wetenswaardigheden en de noot van de auteur er op na te slaan. De plotverwikkelingen in het boek hebben anders de neiging om ongeloofwaardig over te komen. Men zegt wel eens dat de werkelijkheid gekker is dan de verbeelding en dat is hier zeker het geval. De dingen die Sauer aan het licht brengt blijken in de historische werkelijkheid helemaal niet vergezocht te zijn. Het is daardoor des te schokkender. Zo komen we te weten wat Hitlers seksuele voorkeuren zijn.

Het is jammer dat de plotwendingen in het boek soms uit de lucht vallen. Het helpt wel dat er een cliffhanger aan vooraf gaat die een tipje van de sluier oplicht. Toch valt het soms wel erg rauw op het dak. Aan de andere kant is dat precies wat er in 1931 tijdens het onderzoek gebeurd moet zijn. De manipulaties en de informaties kwam in de realiteit ook in korte tijd uit verschillende hoeken.

Naast de verhaallijn van het moordonderzoek zijn er ook nog relationele ontwikkelingen die het verhaal smeuïg houden. Sauer krijgt bijvoorbeeld onverwachts romantische gevoelens en de vraag wie te vertrouwen is, treft hem persoonlijk. Deze relationele verwikkelingen worden aan het eind keurig afgewerkt.
Het is jammer dat de eindjes in het moordonderzoek naar Geli niet helemaal afgerond zijn. De moordenaar is gezien en er is ook een motief maar was hij ook de kwade genius?

De engel van München is een interessante thriller met veel onbekende weetjes die liefhebbers van historische thrillers zullen bekoren. Het verhaal kabbelt de eerste tweehonderd pagina’s voort maar het wekt wel verlangen om historisch München eens te bezichtigen. De daaropvolgende pagina’s zullen het thrillerhart sneller doen kloppen. De losse draadjes aan het einde zijn daarentegen wel historisch juist maar een volledige ontknoping zou bevredigender zijn geweest.