Terug naar Nederland terwijl beste vriendin vermist achterblijft in Afrika

Het is een verhaal waarin de dubbele bodems zelf dubbele bodems hebben. Dat maakt het nogal warrig doordat telkens weer alle zekerheden onderuit gehaald worden. Toch klopt uiteindelijk de echte plotlijn wel bij de ontknoping, die veel vroeger komt dan verwacht.

Het hoofdpersonage is Sara en veruit de meeste hoofdstukken worden verteld vanuit haar perspektief. Dit wordt wel regelmatig afgewisseld met een inzicht van "De collega" waarvan je al heel snel een vermoeden hebt wie zich daar achter verschuilt, en Madelon, de beste vriendin van Sara.
De proloog creëert een spannend moment zodat je als lezer weet waar naartoe wordt gewerkt. Verder verloopt het in grote lijnen chronologisch met Nederland, Zuid-Afrika, weer Nederland, Zuid-Afrika en uiteindelijk een stukje Spanje als locaties. De chronologische volgorde wordt vaak onderbroken door flashbacks. Die geven het voorgaande dan meer inhoud maar tonen er vaak ook leugens in aan.
Meestal korte hoofdstukjes die toch een beetje vaart houden in een nogal traag lopend verhaal met veel gepraat en weergave van gedachten en minder aandacht voor aktie.
Door het gebruik van meerdere perspektieven en de flashbacks bouw je als lezer al snel een struktuur van verwachtingen op. Die moet je wel een aantal keer fameus bijsturen maar toch zit je al snel op het goede spoor.
Naar de laatste 50 bladzijden toe gaat het allemaal heel snel, zit het vol aktie en vallen alle stukken dan uiteindelijk op hun plaats. Dat brengt enkele verrassingen met zich mee, maar betekent ook dat de schrijfster na de climax nog een vijfde van haar boek moet vullen met een erg lang nawoord. Dat stuk bevat eigenlijk meer thrillerelementen dan het eigenlijke verhaal dat er aan voorafgaat.

Het is origineel net zoals een soap origineel is. Losse zeden bij een KLM-crew is misschien meer iets uit liefdesromans maar speelt wel in op een stereotype uit de maatshappij. Dat daar dan een aantal lijken - niet letterlijk - uit de lucht vallen, verzekert de overgang naar het thriller-genre. De gelaagdheid van de plot en de afloop voor Sara maakt het toch wel origineel.

De schrijfster bouwt initieel een positieve sfeer vol verwachting op. Het leven van een stewardess aan boord van haar vliegtuig wordt beschreven met aandacht voor de hoge verwachtingen die er heersen voor hun stop in Zuid-Afrika: ze zullen met z'n allen op safari gaan tijdens die 2 dagen.
Vanaf dan gebeuren er rare dingen en gaat het fout. Telkens komen er nieuwe feiten naar boven, worden leugens blootgelegd en verliest Sara (en de lezer nog vaker) een illusie. Dat betekent elke keer weer een plotwending, niet altijd onverwacht maar vaak toch wel.

De karakters zijn oorspronkelijk nogal oppervlakkig getekend. Al snel blijkt wie een hoofdrol zal spelen en wie meer figurant zal zijn. Vanaf dan krijgt de lezer meer en meer inzicht in de karakters en achtergronden van de hoofdrolspelers. Ook psychologisch worden ze beter uitgewerkt.
Toch blijven het oppervlakkige mensen en dat is natuurlijk in lijn met het stereotype: boordpersoneel bij vliegtuigmaatschappijen die vooral aan feesten en seks denken in hun vrije tijd, en geen relaties met mekaar of de passagiers mogen aangaan tijdens de diensturen.
Iedereen bedriegt hun partner bij de seks, iedereen liegt vaak ook tegen zichzelf, iedereen haat alle anderen maar is hypocriet... op dat gebied is het nogal eenheidsworst.

De karakters beginnen erg oppervlakkig en verdiepen zich naargelang het verhaal vordert. Maar heel complex wordt het niet. Volledig in lijn met hun personages draaien ze hoofdzakelijk rond hun op zichzelf en eigen pleziertjes gerichte cirkeltje: geld-seks-plezier. Dat egoïsme maakt ze ook onbetrouwbaar, kijk maar naar Sara die allerlei beloftes doet en ze meteen weer breekt wanneer ze ergens anders zin in heeft. Hun leefwereld nodigt ook wel uit tot dit gedrag. Ultrakorte samenwerking en dan worden de crews systematisch door mekaar gegooid, steeds verblijf in hotels met bijhorende luxe, 'casual sex' maar geen diepere relaties. Oorspronkelijk lijken Sara en Madelon de uitzondering op de regel, maar de een na de ander vallen al heel snel door de mand. Ook als we de karakters beter leren kennen is er eigenlijk geen sprake van een grotere diepgang van gevoelens, gedachten, culturele verrijking. Het is meer van hetzelfde op alle niveaus.
Sara is wel een huilebalk die plots woedeaanvallen kan krijgen en van lethargisch naar energiek kan overschakelen - misschien een beetje te veel van het goede.

Met de aanval op het toeristische luchtverkeer die al een tijdje gaande is, milieuhetze tegen wereldluchthaven Schiphol, financiële perikelen bij KLM en politieke tijdbom Zuid-Afrika waar het steeds gevaarlijker wordt voor (blanke) toeristen zijn de setting en tijdgeest een perfecte match, maar ook gebonden aan tijd en plaats. Het is onmogelijk te voorspellen of het in de toekomst nog mogelijk zou kunnen zijn, in het verleden zou eventueel wel kunnen maar dan stuiten we op het belang van sim-kaart en mobieltjes zodat ook daar niet veel marge is. Om de personages zo vlot van het ene land naar het andere te laten verkassen - in een tijdelijk groepsverband - is het gebruik van een cabin-crew bij KLM een geniale zet.
Een aparte en gesloten wereld, beetje jet-set, alles oppervlakkig en kortstondig, gericht op het nu en het ik.

Een constante spanningslijn op de achtergrond is natuurlijk de epiloog waarbij je je de volgende 200 bladzijden blijft afvragen wie de figuur in doodsgevaar is en hoe dat gaat aflopen.
Het verhaal zelf begint nogal tam met heel veel feelgood uitleg die achteraf gezien vooral uit leugens bestaat. Enkele korte intermezzo's zonder verder veel betekenis verlenen er wel levendigheid aan, zoals de patiënte in het vliegtuig en de tocht naar het safaripark. Ook de eerste dag van de safari heeft letterlijk een avontuurlijk aspekt, het zien van de big five is natuurlijk sensationeel (en erg onwaarschijnlijk). Het begint eigenlijk al met de hoofdstukjes vanuit het perspektief van 'De collega" waarbij extra spanning wordt aangemaakt. De nachtelijke uitstap die faliekant afloopt en de daarop volgende verdwijning van Madelon vormen ook erg spannende momenten. Bij Madelon speelt natuurlijk de vraag mee of we haar nog zullen terugzien, dood of levend.
Dan wordt het weer een eerder vlak en eerder psychologisch vermoeiend verhaal (voor Sara maar ook voor de lezer). De schrijfster houdt er wel een zekere spanning in door kleine dingen, de verdwenen camera, de verdwenen briefjes, de dreigbrief, het armbandje dat Sara vindt en de gebeurtenissen uit het verleden waar steeds meer onsmakelijke lagen worden blootgelegd. De citaten uit het logboek van de stalker sturen de focus al snel in een bepaalde richting. Het optreden van de politie is eigenlijk een flauwe bedoening met ogenschijnlijk weinig tot geen aktie en ook geen enkel gevolg. Vanaf de beslissing om terug naar Zuid-Afrika te keren wordt genomen, schakelt de schrijfster meer dan 1 versnelling hoger en volgende de gebeurtenissen, ontboezemingen en bekentenissen elkaar in hoog tempo op. Moorden en moordpogingen bij de vleet en we komen uit bij het stukje uit de proloog: de antwoorden zijn er nu.
Merkwaardig is dat ondanks enkele onverwachte wendingen het verhaal tot dit moment toch nogal voorspelbaar was. Maar na de climax komen nog 50 spannende bladzijden waarin de schrijfster nog veel punten verduidelijkt en afhandelt. Vragen zoals wat is er met Madelon gebeurd, raakt Sara weg met moord enz.

Heel spannend is het niet maar het houdt wel de aandacht voldoende vast om het boek niet te vaak te willen neerleggen. Je wil echt wel weten hoe het afloopt en dan komen die laatste 50 bladzijden (wat in verhouding tot de rest toch veel blijft) echt tot hun recht.

Het is erg vlak door het gebrek aan gebeurtenissen. Het kan wel verfilmd worden als de regisseur de moeite neemt om alle grijze vlakken, die de auteur aan de fantasie van de lezer overlaat, met eigen beelden opvult. Seks, geweld, aktie... het wordt veelal gesuggereerd maar slechts op enkele plaatsen expliciet verwoord.
De korte hoofdstukjes met perspektiefwisselingen zorgen voor variatie, het taalgebruik lijkt me echt wat je mag verwachten bij een Nederlandse cabin-crew met ervaring.

De enkele spellingfouten en 1 keer een dubbele negatie (niet niet) zijn niet zo erg maar het feit dat er ongeveer op elke bladzijde (e-pub) tegen de spellingsregels wordt gezondigd is dat wel. Het koppelteken wordt op willekeurige plaatsen in een woord gezet zodat je aandachtig opnieuw moet kijken om te weten welk woord er nu eigenlijk staat zodat je de contekst begrijpt. Ik vind het niet echt een aanrader maar ben toch blij dat ik het gelezen heb wegens het unieke karakter van het geheel.