Tijdloze tuin

1911: dat is het publicatiejaar van 'De geheime tuin'. Het is bijzonder dat een kinderboek na 112 jaar nog zo levendig kan zijn. Dat is niet alleen te danken aan de vertelkracht van Frances Hodgson Burnett, maar ook aan de vertaalkracht van Imme Dros. Dros wist al eerder klassiekers om te schrijven naar toegankelijke verhalen voor de jeugd. Bij deze vertaling laat ze opnieuw zien hoe ze iets moois kan behouden voor een eeuwigheid.

Het verhaal heeft een klassieke setting die nu aan doet als een sprookje. Een oud landgoed, een schijnbaar nagenoeg verlaten huis met honderd kamers, een verveeld meisje dat nog levenslessen te leren heeft en een afwezige landsheer. Al die componenten leiden tot een spannende speurtocht naar avontuur, waarbij hoofdpersoon Mary vrienden maakt, de kracht van de natuur en de muziek leert kennen en een ander kind helpt om zijn leven te veranderen.

Het verhaal leent zich er uitstekend voor om voor te lezen. De hoofdstukken zijn kort en eindigen regelmatig met spannende cliffhangers. Zo vindt Mary op een gegeven moment haar ontdekte tuin terug zonder haar nieuw gevonden vriend. Ze vraagt zich zelfs af of die vriend wel echt bestaat. En dan eindigt het hoofdstuk met een briefje "IK KOM TERUG". Of een andere vriend die Mary in vertrouwen heeft genomen, wil de tuin gaan bekijken. Dan eindigt het hoofdstuk met "'Geen tijd te verliezen.'"

Centraal in het verhaal staan kinderen die allerlei zaken zelf uitzoeken. Daarbij spelen de volwassenen een ondersteunende rol. Vaak blijken de keuzes die de volwassenen maken, niet de goede: pas als de kinderen onderling aan de slag gaan, komen ze tot grootse resultaten. Hodgson Burnett laat zo de kracht van het kind zien. Juist door onderling contact leren de kinderen en ontwikkelen ze zich tot fijne personen. Ook wordt er opgeroepen tot ontwikkeling: Mary en haar vrienden zijn een voorbeeld van hoe je erop uit moet trekken in de natuur en hoe je kunt samenwerken.

De schoonheid van dit verhaal vraagt erom gelezen te worden. Daarbij is voorlezen of samen lezen wel het beste. Op die manier kun je als volwassene de details die de tand des tijds niet hebben doorstaan van een context voorzien. Denk bijvoorbeeld aan een huishouden met bedienden of een zin als "Inlanders zijn geen mensen". Het boek zelf geeft die context niet. Dat is een (klein) gemis bij dit mooie verhaal.