Lezersrecensie

Rommelige rauwheid


Karin Bennink Karin Bennink Hebban Team
29 apr 2023

De opening in ‘Halfweg’ beschrijft het dorp Halfweg waar het verhaal over Sal en Lau, een tweeling, zich afspeelt. Het dorp bestaat uit een dorpsdeel en een kamp, waartussen de tweeling na de scheiding van hun ouders beweegt. Deze locatie is niet toevallig gekozen: de verschillen tussen het kamp en het dorp spelen een rol in het verhaal. Bovendien is de plaatsnaam toepasselijk: Sal blijkt in het eerste echte hoofdstuk dood en daarmee is de tweeling dus ook half weg.

Wat volgt, is volgens de blurb een zoektocht van Lau naar de oorzaak van Sals overlijden. In het boek zelf lijkt er meer sprake te zijn van een beschrijving van de verwerkingsperiode van Lau. De oorzaak van Sals overlijden is al snel duidelijk en de dieperliggender oorzaak lijkt min of meer vanzelf op het pad van Lau te komen. Lau blikt vooral terug op haar jeugd en haar relatie met Sal. Dat leidt tot veel zelfreflectie in de vorm van vragen.

De stijl van het verhaal is opmerkelijk: de toon is rauw. Zo verloopt een dialoog tussen Lau en haar moeder, waarin Lau aangeeft dat ze het uitvaartcentrum wil bezoeken, als volgt:
“‘Morgen ga ik naar hem toe’, zeg ik.
'Dan ga ik met je mee.'
'Dat moet je zelf weten.’”

Die rauwheid zit ook in vergelijkingen die de auteur maakt. Zo worden de striemen in Sals nek vergeleken met vliegtuigen die over het dorp trokken. Ook zijn veel gebeurtenissen rauw: kotsscènes en omgevingsbeschrijvingen (een naargeestig chalet, koud weer, bevroren auto) laten een werkelijkheid zonder schoonheid of warmte zien.

In een week tijd, zeven hoofdstukken behandelen zeven dagen, lijkt Lau nauwelijks vooruit te komen. Ze handelt op dezelfde wijze als ze tot nu toe heeft gedaan en ook in de gezinsdynamiek lukt het haar niet om patronen te doorbreken. Dit maakt dat de hoofdstukken soms herhalend aanvoelen: er gebeurt niet veel nieuws, er vindt een vergelijkbaar heftig moment plaats als een moment in een eerder hoofdstuk.

De compositie van het boek is daarbij opmerkelijk. Het eerste hoofdstuk ‘Zaterdag’ heeft veel vaart. De pagina’s ervoor vormen echter een beschrijving die uitstekend verwerkt had kunnen worden in een van de hoofdstukken. Er lijkt geen noodzaak te zijn om deze informatie als eerste te plaatsen en de overgang tussen de opening en het eerste hoofdstuk is zo groot dat je als lezer moet schakelen. Daardoor kom je niet fijn in het verhaal.

Datzelfde schakelen wordt aan het einde van het verhaal gevraagd. Als lezer valt het je rauw op je dak. Het is de vraag hoe geloofwaardig de schijnbare ommekeer van hoofdpersonage Lau hier is. Vervolgens volgt nog enige informatie achteraf. Die informatie voegt niet veel toe: de kracht van de slotzinnen van het laatste ‘echte’ hoofdstuk wordt nu tenietgedaan.

Al met al bevat dit debuut van Puck de Klerk sterke elementen, zoals de bijzondere toon en de realistische dialogen. Maar 'Halfweg' voelt nu nog als het station halverwege.

Reacties

Meer recensies van Karin Bennink

Boeken van dezelfde auteur