Meer dan 5,5 miljoen beoordelingen en recensies Organiseer de boeken die je wilt lezen of gelezen hebt Het laatste boekennieuws Word gratis lid
×
Lezersrecensie

Ijzersterk geschreven

Sanne de Graaf 05 april 2024 Hebban Recensent
Betty van Brunschot (1995) kwam op zeer jonge leeftijd vanuit Ethiopië naar Nederland. Samen met haar zusje werd ze geadopteerd door een Brabants gezin. Maar in plaats van een liefdevolle omgeving te treffen, vinden ze er een onveilig thuis. Het is niet alleen het ontbreken van liefde, maar ook de psychische en fysieke mishandelingen die zorgen voor een traumatische jeugd. Terwijl de meisjes opgroeien en het ouderlijk stel nog meer kinderen opvangt, wordt de situatie steeds grimmiger. Er lijkt geen ontsnappen aan.

Helaas is de situatie in Mam, ik kan niet meer geen fictie, maar de nare werkelijkheid voor de schrijfster en haar zusjes en broertjes. In dit boek heeft Van Brunschot het verhaal van haar jongere jeugd tot aan haar tiener jaren in het gezin opgetekend. In korte hoofdstukken vertelt ze in chronologische volgorde hoe het er bij haar thuis aan toe ging. Hoe het was om als Ethiopische meisjes in een volledige witte omgeving op te groeien, hoe de mishandelingen plaatsvonden en wat dit deed met zowel de fysieke als de psychische gezondheid van de kinderen. Ook over de jaren als jongvolwassenen - de jaren waarin ze wordt achtervolgt door trauma's, maar ook die van herstel - vertelt Van Brunschot uitgebreid. Daarmee is Mam, ik kan niet meer een heel compleet geheel geworden, met een duidelijk begin en einde.

Na de eerste zinnen valt gelijk te merken wat later ook in het boek wordt verteld: Van Brunschot heeft een diepgewortelde liefde voor schrijven en ze beheerst de verhalende techniek feilloos. Het boek is opgedeeld in drie delen, een proloog en een epiloog en wordt af en toe verrijkt met de door Van Brunschot zelf geschreven gedichten. Overigens zijn die net fijnzinnig en zo goed leesbaar als het verhaal zelf.

Het is haast pijnlijk om te zeggen, maar alles is prettig geschreven en daardoor fijn om te lezen. Dat in tegenstelling tot de inhoud van het boek, dat allerminst plezierig is. Maar met goed leesbare zinnen weet Van Brunschot de lezer bij de hand het verhaal in te nemen. De bladzijden verdwijnen en de werkelijk van haar jeugd wordt pijnlijk voelbaar. Het is haast niet voor te stellen dat de gebeurtenissen waargebeurd zijn, maar door de gedetailleerde beschrijvingen kun je daar niet omheen. Verbijsterd dwaal je rond zonder iets te kunnen doen. Je kunt niet ingrijpen, noch een knuffel geven, maar alleen met lede ogen alles aanzien in de hoop dat dit zeer snel tot een einde komt.

Het tegenstrijdige van Mam, ik kan niet meer is dat je enerzijds wil dat het boek snel uit is, dat alle gruwelijkheden stoppen, maar dat je ook verder wilt lezen. Je wilt enerzijds weten hoe het afloopt, maar anderzijds schreeuwt Van Brunschots schrijfstijl ook om meer. Het is bewonderenswaardig hoe ze thema's als kindermishandeling en trauma zo goed heeft weten op te schrijven, maar ook hoe ijzersterk ze is en het positieve in dingen ziet. Mam, ik kan niet meer gaat daardoor niet alleen over jeugdtrauma’s en hechtingsproblematiek, maar ook over het maken van je eigen keuzes, genezing en hoop. Het verhaal kruipt onder je huid en zal daar niet snel meer vertrekken. Hoe pijnlijk ook, het is een aanrader om te lezen.

Reageer op deze recensie

Meer recensies van Sanne de Graaf

Gesponsord

Ben Koenig stond zes jaar geleden aan het hoofd van de elite Special Operations Group van de US Marshals. Samen met zijn team jaagde hij op slechteriken en wist hij iedereen te vinden. Totdat Koenig op een dag zelf spoorloos verdween.

Privédetective Myron Bolitar en de beroemde basketbalcoach Greg Downing hadden een verleden als zeer persoonlijke rivalen en later als zakenpartners. Myron heeft zijn dood verwerkt – tot twee agenten zijn kantoor binnenlopen en eisen dat hij ze vertelt waar Downing is.

Anna 'Schone slaapster' Ogilvy stak vier jaar geleden zonder duidelijk motief haar twee beste vrienden dood. Ze verkeert sinds die fatale nacht in diepe slaap. Dr. Benedict Prince is forensisch psycholoog en de laatste hoop van het OM om de zaak-Anna O. op te lossen.

Blix leidde het onderzoek naar de vermissing van de jonge moeder Elisabeth Eie. Tot zijn eigen dochter om het leven kwam en hij werd gearresteerd voor het wreken van haar dood. Hij is inmiddels vrij en degene die Eie heeft vermoord heeft hém nu gevonden.

Privédetective Julia Stark krijgt bezoek van Per Günter Mott, eigenaar van een succesvol familiebedrijf. De ochtend na een grote vergadering op zijn landgoed heeft hij in zijn telefoon een foto gevonden van een bebloede, vastgebonden man, met een zak over zijn hoofd.

Thrillerliefhebber Nicky Hunter correspondeert al jaren met de befaamde schrijver Sebastian Trapp, wiens eerste vrouw en zoon twintig jaar eerder spoorloos zijn verdwenen. Hij vraagt Nicky zijn biografie te schrijven, maar waarom wil hij nu opeens wel praten over zijn verleden?

King schrijft over het lot, sterfelijkheid en geluk. In zijn korte verhalen buigt hij de realiteit naar zijn hand en creëert hij een werkelijkheid waar alles kan gebeuren. Elk van deze verhalen kent spanning, vreugde en mysterie – elk verhaal voelt iconisch.

De Zweedse minister van Justitie wordt bedreigd en tegelijkertijd wordt er een stapel menselijke botten gevonden in de metro van Stockholm. Wat gebeurt er in de tunnels diep onder Stockholm? En wie zit er achter de minister aan?

Puck gaat undercover bij een realityprogramma om onderzoek te doen naar de geruchten over manipulatie van kandidaten. Dit seizoen moet het programma spraakmakender worden dan ooit – maar ten koste van wat?

Privédetectives Barbara en haar dochter Kim krijgen een opdracht van een bekende Nederlander, die wordt beschuldigd van seksueel grensoverschrijdend gedrag. Wie loopt straks het meeste gevaar, hun cliënt, Barbara of ... Kim?